پس از فارغ‌التحصیلی از رشته مهندسی کامپیوتر در مقطع کارشناسی‌ارشد، بسیاری از دانشجویان تمایل به ادامه مسیر تحصیلات علمی و آکادمیک دارند. رشته مهندسی کامپیوتر نیز همانند بسیاری از رشته‌های دیگر مهندسی، دارای مقطع دکتری است و دانشجویانی که قصد ادامه تحصیل در مقطع دکتری کامپیوتر را دارند، در این مقطع به ادامه مسیر آکادمیک می‌پردازند. محور اصلی فعالیت‌های دانشجویان در مقطع دکتری در این رشته، باتوجه‌به موضوعی که انتخاب می‌کنند می‌تواند تحقیق نظری، تجربی و یا ترکیبی از این دو باشد.
گرایش های دکتری مهندسی کامپیوتر
دکتری کامپیوتر شامل چهار گرایش است که در لیست زیر، این گرایش‌ها به همراه توضیحات اجمالی آنها آورده شده است:
- گرایش نرم‌افزار و الگوریتم: یکی از گرایش‌های دکترای کامپیوتر، گرایش نرم‌افزار و الگوریتم است. دانشجویان در این گرایش به مباحث مربوط به سیستم عامل پیشرفته، انواع پایگاه داده ها، برنامه نویسی پیشرفته، الگوریتم‌های مختلف در زمینه‌هایی مانند پردازش موازی و... می‌پردازند.
- گرایش هوش مصنوعی: هوش مصنوعی که حوزه‌های بسیار زیادی را دربر می‌گیرد، از رشته‌های دیگر مهندسی کامپیوتر در مقطع دکترا محسوب می‌شود. دانشجویان در این گرایش به‌صورت پیشرفته به مسائل بهینه‌سازی، الگوریتم‌های یادگیری، پیشرفت در مسائلیادگیری ماشین، شبکه های عصبی، یادگیری عمیق و انواع مسائل دیگر می‌پردازند.
- گرایش معماری سیستم‌های کامپیوتری: در معماری سیستم‌های کامپیوتری، تمرکز دانشجویان بر روی معماری پیشرفته کامپیوتر و ابررایانه‌ها، طراحی سیستم‌های تحمل‌پذیر خطا و تحقیق بر روی ساختار سخت‌افزار و مسائل بهینه‌سازی است.
- گرایش شبکه و رایانش امن: این گرایش مهندسی نرم‌افزار در دکتری کامپیوتر، در واقع تلفیقی از رشته مهندسی کامپیوتر و مهندسی مخابرات است و زمینه‌های تحقیقاتی مختلفی را شامل می‌شود.
دانشگاه های پذیرنده دکترای مهندسی کامپیوتر
بسیاری از دانشگاه‌ها در سراسر کشور، اقدام به پذیرش دانشجو در گرایش‌های معرفی شده می‌کنند. در جداول زیر دانشگاه های دکتری کامپیوتر دولتی را مشاهده می‌کنید:
| دکتری کامپیوتر – گرایش نرم افزار و الگوریتم | |
|---|---|
| دوره | نام دانشگاه |
| روزانه | دانشگاه اراک |
| روزانه | دانشگاه بوعلی سینا – همدان |
| روزانه | دانشگاه تبریز |
| روزانه | دانشگاه تربیت‌مدرس |
| روزانه | دانشگاه تهران |
| روزانه | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| روزانه | دانشگاه شیراز |
| روزانه | دانشگاه صنعتی اصفهان |
| روزانه | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران |
| روزانه | دانشگاه صنعتی شریف – تهران |
| روزانه | دانشگاه علم و صنعت ایران – تهران |
| روزانه | دانشگاه فردوسی مشهد |
| روزانه | دانشگاه کاشان |
| روزانه | دانشگاه کردستان - سنندج |
| روزانه | دانشگاه یزد |
| نوبت دوم | دانشگاه تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه اراک |
| نوبت دوم | دانشگاه اصفهان |
| نوبت دوم | دانشگاه تبریز |
| نوبت دوم | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه فردوسی مشهد |
| نوبت دوم | دانشگاه کاشان |
| پردیس خودگردان | دانشگاه تبریز |
| پردیس خودگردان | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| پردیس خودگردان | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران |
| پردیس خودگردان | دانشگاه علم و صنعت ایران – تهران |
| دکتری کامپیوتر – گرایش هوش مصنوعی | |
|---|---|
| دوره | نام دانشگاه |
| روزانه | دانشگاه اصفهان |
| روزانه | دانشگاه بوعلی سینا – همدان |
| روزانه | دانشگاه تبریز |
| روزانه | دانشگاه تهران |
| روزانه | دانشگاه زنجان |
| روزانه | دانشگاه سمنان |
| روزانه | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| روزانه | دانشگاه شیراز |
| روزانه | دانشگاه صنعتی اصفهان |
| روزانه | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران |
| روزانه | دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی – تهران |
| روزنه | دانشگاه صنعتی شاهرود |
| روزانه | دانشگاه صنعتی شریف - تهران |
| روزانه | دانشگاه علم و صنعت ایران – تهران |
| روزانه | دانشگاه فردوسی مشهد |
| روزانه | دانشگاه یزد |
| نوبت دوم | دانشگاه اصفهان |
| نوبت دوم | دانشگاه تبریز |
| نوبت دوم | دانشگاه تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه سمنان |
| نوبت دوم | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه فردوسی مشهد |
| پردیس خودگردان | دانشگاه اصفهان |
| پردیس خودگردان | دانشگاه تبریز |
| پردیس خودگردان | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| پردیس خودگردان | دانشگاه شیراز |
| پردیس خودگردان | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران |
| پردیس خودگردان | دانشگاه صنعتی شاهرود |
| دکتری کامپیوتر – گرایش معماری سیستم‌های کامپیوتری | |
|---|---|
| دوره | نام دانشگاه |
| روزانه | دانشگاه اصفهان |
| روزانه | دانشگاه تهران |
| روزانه | دانشگاه رازی – کرمانشاه |
| روزانه | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| روزانه | دانشگاه صنعتی اصفهان |
| روزانه | دانشگاه صنعتی امیرکبیر |
| روزانه | دانشگاه صنعتی شریف |
| روزانه | دانشگاه علم و صنعت ایران – تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه اصفهان |
| نوبت دوم | دانشگاه تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| نوبت دوم | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران |
| پردیس خودگردان | دانشگاه اصفهان |
| پردیس خودگردان | دانشگاه شهید بهشتی – تهران |
| پردیس خودگردان | دانشگاه صنعتی امیرکبیر - تهران |
| دکتری کامپیوتر – گرایش شبکه و رایانش | ||
|---|---|---|
| دوره | نام دانشگاه | گرایش |
| روزانه | دانشگاه ارومیه | شبکه‌های کامپیوتری |
| روزانه | دانشگاه اصفهان | شبکه‌های کامپیوتری |
| روزانه | دانشگاه تبریز | شبکه‌های کامپیوتری |
| روزانه | دانشگاه تهران | شبکه‌های کامپیوتری |
| روزانه | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران | شبکه‌های کامپیوتری |
| روزانه | دانشگاه علم و صنعت ایران – تهران | شبکه‌های کامپیوتری |
| روزانه | دانشگاه اصفهان | رایانش امن |
| روزانه | دانشگاه صنعت | رایانش امن |
| نوبت دوم | دانشگاه تبریز | شبکه‌های کامپیوتری |
| نوبت دوم | دانشگاه صنعتی امیرکبیر – تهران | شبکه‌های کامپیوتری |
| نوبت دوم | دانشگاه تهران | شبکه‌های کامپیوتری |
| نوبت دوم | دانشگاه علم و صنعت ایران – تهران | شبکه‌های کامپیوتری |
| نوبت دوم | دانشگاه اصفهان | رایانش امن |
| پردیس خودگردان | دانشگاه تبریز | شبکه‌های کامپیوتری |
| پردیس خودگردان | دانشگاه علم و صنعت ایران – تهران | شبکه‌های کامپیوتری |
| کد محل دانشگاهی | نام محل دانشگاهی | کد محل دانشگاهی | نام محل دانشگاهی |
|---|---|---|---|
| 195 | واحد شبستر | 121 | واحد اراک |
| 252 | واحد شهر قدس | 103 | واحد ارومیه |
| 163 | واحد شیراز | 175 | واحد اصفهان (خوراسگان) |
| 123 | واحد علوم و تحقیقات | 156 | واحد بابل |
| 162 | واحد فردوس | 112 | واحد بروجرد |
| 214 | واحد قزوین | 131 | واحد بیرجند |
| 154 | واحد قم | 102 | واحد تبریز |
| 116 | واحد کاشان | 141 | واحد تهران‌جنوب |
| 115 | واحد کرج | 157 | واحد تهران شمال |
| 108 | واحد کرمان | 101 | واحد تهران مرکزی |
| 173 | واحد گرگان | 165 | واحد دزفول |
| 202 | واحد لاهیجان | 117 | واحد رشت |
| 111 | واحد مشهد | 208 | واحد ساری |
| 218 | واحد میانه | 127 | واحد سبزوار |
| 179 | واحد میبد | 128 | واحد سمنان |
| 150 | واحد نجف‌آباد | 110 | واحد سنندج |
| 130 | واحد نیشابور | 120 | واحد یاسوج |
| 105 | واحد یزد | - | - |
جمع‌بندی
بسیاری از دانشجویان رشته مهندسی کامپیوتر، بعد از فارغ‌التحصیلی در مقطع کارشناسی‌ارشد ترجیح می‌دهند که در مقطع دکتری نیز به تحصیل در همین رشته بپردازند. به‌طورکلی رشته کامپیوتر در مقطع دکتری شامل چهار گرایش مختلف است. در این مقاله تعداد دانشگاه های پذیرنده گرایش‌های مختلف را در نوبت‌های روزانه، نوبت دوم (شبانه) و پردیس خودگردان و همچنین دانشگاه های دکتری کامپیوتر آزاد را مورد بررسی قرار دادیم.
آیا درصورتی‌که داوطلب به مصاحبه جهت آزمون دکتری رشته کامپیوتر دعوت شود، به این معنی است که در آن دانشگاه پذیرفته شده است؟
جواب کوتاه خیر است. معمولاً تعداد افرادی که برای مصاحبه دعوت می‌شوند چندبرابر ظرفیت پذیرش است و در ادامه باتوجه‌به مجموعه نمره مصاحبه و آزمون کتبی، پذیرفته‌شدگان نهایی تعیین می‌گردد.
