در فیلم زیر به تحلیل و بررسی درس شبکه های کامپیوتری که از مهمترین دروس رشته کامپیوترمعرفی کامل رشته کامپیوتر- بررسی درآمد و شغل های رشته کامپیوتر
در این صفحه به بررسی و موشکافی رشته کامپیوتر اعم از بررسی بازار کار، گرایشها، دروس و چارت درسی رشته کامپیوتر، میزان درآمد و حقوق فارغ التحصیلان این رشته و ادامه تحصیل در رشته کامپیوتر پرداخته شده است است پرداخته شده است، در این فیلم توضیح داده شده که فیلم درس شبکه های کامپیوتری برای چه افرادی مناسب است و همین طور در خصوص فصول مختلف درس شبکه های کامپیوتری و اهمیت هر کدام از فصول و نحوه مطالعه این درس صحبت شده است.
در ادامه این مقاله فیلم های رایگان شبکه های کامپیوتری که به آنها نیاز دارید نیز در اختیارتان قرار گرفته است.
فیلم های رایگان آموزش شبکه های کامپیوتری که به آنها نیاز دارید
در حال حاضر فیلم آموزش شبکه های کامپیوتری استاد رضوی پرطرفدارترین و پرفروشترین فیلم آموزشی شبکه های کامپیوتری کشور است و هر سال اکثر دانشجویان کامپیوتر کشور این فیلم را تهیه میکنند.
در هر ثانیه میلیاردها داده در قالب کدهای رمزنگاری شده در حال حرکت روی مسیرهای مشخصی که به مقاصد مختلف ختم می شود هستند. وظیفه نقل و انتقال این داده ها بر عهده شبکه های کامپیوتری یا Computer Networks است.
شبکه های کامپیوتری می توانند حاصل اتصال کامپیوترها و اجزای آن ها یا دیگر اشیای الکتریکی باشند.
وظیفه بررسی اجزای سازنده شبکه های کامپیوتری و لایههای آن بر عهده علمی تحت همین عنوان است. در این مطلب قصد داریم به آموزش درس شبکه های کامپیوتری بعنوان یکی از مهمترین دروس رشته کامپیوتر پرداخته، با انواع، کاربردها و ساختار لایه ای شبکه های کامپیوتری بیشتر آشنا شویم و نیز به بررسی استانداردها و پروتکل های گوناگون هر لایه بپردازیم.
تمرکز اصلی درس شبکه های کامپیوتری روی مبحث اینترنت است،بدون تردید اینترنت امروزی، با صدها میلیون کامپیوتر، لینک های مخابراتی و سوئیچ هایی که آنها را بهم متصل کرده، با میلیارها کاربری که با وسایل مختلف (لپ تاپ ها، تبلتها و گوشیهای هوشمند) به آن وصل میشوند تشکیل شبکه ای بسیار عظیم از کامپیوترها و اشیا متصل به آن را تشکیل میدهند که به جرأت می توان گفت بزرگترین سیستم مهندسی ساخت دست بشر در تمام طول تاریخ است.
در انتهای مطلب بخشی قرار داده شده تا کاربران عزیز بتوانند نظرات خود را با تیم کنکور کامپیوتر در میان بگذارند و کارشناسان ما در کوتاهترین زمان ممکنه پاسخگوی سوالات و نظرات شما خواهند بود.

نحوه اتصال شبکه کامپیوتر، لپ تاپ و گوشی های هوشمند به اینترنت از طریق مودم و روترها
خرید فیلم های کامل شبکه های کامپیوتری
برای مشاهده فیلم نظر دانشجویان در خصوص فیلمهای استاد رضوی به انتهای همین صفحه مراجعه کنید.
تخفیف تا ۲۰ آبان
تخفیف تا ۲۰ آبان
شبکه سیستم های کامپیوتری چیست و چه کاربردهایی دارد؟
شبکه های کامپیوتری به دستگاه های محاسباتی متصل به هم اطلاق می شود که می توانند داده ها را مبادله کنند و منابع را با یکدیگر به اشتراک بگذارند. این دستگاه ها برای انتقال اطلاعات از طریق فناوری های فیزیکی یا بدون سیم و از قوانینی به نام پروتکل های ارتباطی استفاده می کنند.
به بیان دیگر شبکه های کامپیوتری مجموعه ای از کامپیوترها هستند که با اهداف زیر به یکدیگر متصل شده اند:
- به اشتراک گذاشتن انواع فایل ها، اسناد، صوت و تصویر و ...
- در دسترس قرار دادن و اشتراک گذاری انواع برنامه ها و سیستم های عامل
- برقراری ارتباط بین کامپیوترها از طریق مدیا، پیام رسان ها، ایمیل و دیگر روش ها
- دادن امکان به کاربران برای دسترسی سریع و راحت به اطلاعات و حفظ آن ها
در دنیای امروز شبکه های کامپیوتری در بسیاری از جنبههای زندگی انسان کاربرد پیدا کرده است. یکی از بارزترین کاربردهای شبکه های کامپیوتری، در شبکه جهانی اینترنت دیده میشود، شبکه جهانی اینترنت و سرویس های آن نقش بزرگی در پیشرفت زندگی انسانها داشته است. اینترنت نحوه کسب و کار و نیز نحوه گذراندن اوقات فراغت ما را تحت تاثیر قرار داده است. به خاطر آورید که اخیرا چه استفادههایی از اینترنت کردهاید. احتمالا یک پست الکترونیکی برای یک شرکت یا استاد راهنمای دانشگاه تان ارسال کرده اید، یا قبض آب یا برق یا تلفن خود را پرداخته اید، روزنامه شهر دوردستی را خواندهاید و یا برنامه فیلمهای سینمایی که قرار است در ماه آینده اکران شوند را رویت کردهاید،ممکن است درباره یک موضوع پزشکی تحقیق کرده باشید، اتاقی را در هتلی رزرو کرده باشید یا با دوستی از طریق اینترنت صحبت صوتی یا تصویری کرده باشید، یا حتی خانه یا اتومبیل خریده باشید، همه این کارها را به کمک اینترنت انجام دادهاید.
از دیگر کاربردهای ملموس شبکه های کامپیوتری در زندگی روزمره نیز می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- انجام بازیهای اینترنتی تحت شبکه
- استفاده از شبکههای درون سازمانی در ادارات برای انجام امور نامه نگاری، بایگانی پرونده ها و اطلاعات و ارائه سرویس اطلاع رسانی به مراجعه کنندگان
- رزرو و فروش اینترنتی بلیط پروازهای داخلی و خارجی و همچنین فروش بلیط قطار و اتوبوس
- بایگانی و ثبت اطلاعات بیماران در بیمارستانها تا در همه شهرها و کشورها قابل دسترس باشد
- کنترل دستگاههای کارخانجات در مراکز صنعتی از طریق شبکه برای افزایش بهره وری
در صورتیکه به این مقاله علاقهمند هستید، ممکن است صفحات زیر نیز برای شما جذاب باشد:
- چطور میتوانید بعنوان مهندس شبکه مشغول به کار شوید و چطور میتوانید مدرک مهندسی شبکهمهندسی شبکه؛ بررسی آینده شغلی، وظایف و مهارت ها
مهندسی شبکه Network Engineering بعنوان یکی از آینده دار ترین مشاغل حوزه کامپیوتر، پیش نیازهای تحصیلی و شغلی متفاوتی دارد، بنابراین در این صفحه بطور کامل به بررسی وظایف و مهارتهایی که یک مهندس شبکه نیاز دارد و همچنین به بررسی و معرفی مدارک معتبر شبکه در جهان پرداخته شده است بگیرید. - هوش مصنوعی و کاربردها و مزایای آن در شبکههای کامپیوتری.
- بررسی رشته شبکه های کامپیوتری در مقطع ارشد کامپیوتر.
- معرفی شبکه های بی سیم و وایرلس.
- معرفی گرایش علوم و فناوری شبکه در مقطع ارشد کامپیوتر.
- معرفی رشته و گرایش رایانش امن در مقطع ارشد کامپیوتر.
- فیلم های رایگان آموزش شبکه.
مهندسی شبکه های کامپیوتری چیست؟
حال که با مفهوم شبکه های کامپیوتری بطور کامل آشنا شدید، بد نیست بدانید که این مبحث بسیار گسترده است و حتی شغلی تحت عنوان مهندس شبکه های کامپیوتری نیز در زمره مشاغل حوزه مهندسی کامپیوتر وجود دارد. در تعریف این شغل می توان گفت:
مهندس شبکه بعنوان یک متخصص تکنولوژی، باید کار با سخت افزارها و نرم افزارهای شبکه را بلد باشد و یک یا بخشی از مهارتهای لازم برای پیاده سازی، راهاندازی، مدیریت، نگهداری، بهینه سازی، عیب یابی، اتصال شبکهها را داشته باشد، همچنین این شخص باید توانایی گسترش شبکه های کامپیوتری، سرویس و بروزرسانی سخت افزارها و نرم افزارهای لازم و همین طور بکارگیری فناوریهای جدید را داشته باشد، وی همچنین مسئول تأمین امنیت شبکه های کامپیوتری مورد استفاده کاربران است. متخصص شبکه میتواند عضوی از تیم آی تی باشد که بر عملکرد شبکه و روند پیاده سازی و اجرای آن شبکه نیز نظارت داشته باشد.
تاریخچه پیدایش شبکه های کامپیوتری
تاریخچه شبکه های کامپیوتری و اینترنت امروزی به سال های ابتدایی دهه 1960 میلادی باز میگردد، زمانی که شبکه های تلفن نقش غالب را در شبکه های ارتباطی دنیا داشت. شبکه تلفن برای انتقال اطلاعات از فرستنده به گیرنده از سوئیچینگ مدار (Circuit Switching) استفاده میکند که با توجه به ثابت بودن نرخ انتقال صدا بین فرستنده و گیرنده تلفنی، روش سوئیچینگ مدار رهیافت مناسبی برای شبکه های تلفنی بود. در شبکه سوئیچینگ مدار در تمام مدتی که یک نشست ارتباطی بین دو سیستم انتهایی برقرار است، منابعی که در طول مسیر برای برقرار نگه داشتن این ارتباط نیاز است از جمله بافرها و پهنای باند لینکهای مخابراطی بطور اختصاصی برای آنها کنار گذاشته میشود (برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد شبکه سوئیچینگ مدار فیلم ... را تماشا کنید)، در روش سوئیچینگ مدار برای هر نشست ارتباطی بین دو سیستم انتهایی به میزان حداکثر پهنا باندی که آن نشست نیاز دارد منابع رزرو میشود در نتیجه روش Circuit Switching مناسب هاست هایی است که ترافیک شون CBR(Constant Bit Rate) است، در ترافیک CBR نرخ بیت تولیدی توسط فرستنده در طول زمان ثابت است مانند استریم صدا یا ویدیو.
با توجه به اهمیت روزافزون کامپیوترها در اوایل دهه 1960 و ظهور کامپیوترهای تقسیم زمانی (timeshared computers) طبیعی بود که ایده متصل کردن کامپیوترها به یکدیگر و به اشتراک گذاشتن آنها بین کاربران مناطق جغرافیایی مختلف مطرح شود.
سه گروه پژوهشی مختلف بدون اطلاع از کار یکدیگر، تلاش برای ابداع سوئیچینگ بسته (Packet Switching) را بعنوان گزینهای کارامدتر و مستحکم تر (Robust) از سوئیچینگ مدار آغاز کردند. اولین کار چاپ شده در زمینه تکنیک های سوئیچینگ بسته متعلق به لیونارد کلین راک بود (Leonard Kleinrock) که در آن زمان تازه از MIT فازغ التحصیل شده بود، مقاله کلین راک با استفاده از نظریه صف کارایی بالای روش سوئیچینگ بسته برای زمانی که ترافیک کاربرانی که از شبکه استفاده میکنند بصورت فورانی باشد را به زیبایی نشان میداد. در سال 1964 در موسسه راند (Rand Institute)، پاول بارن (Paul Baran)، پژوهش روی کاربرد سوئیچینگ بسته برای مخابره امن صدا در شبکه های نظامی را شروع کرد، در همان سال در آزمایشگاه ملی فیزیک انگلستان (NPL= National Physical Laboratory)، دونالد دیویس (Donald Davies) و راجر اسکانتلبری (Roger Scantlebury) نیز سخت مشغول توسعه ایده های خود در زمینه سوئیچینگ بسته بودند.
قبل از اینکه ادامه تاریخچه شبکه های کامپیوتری را مطالعه کنید، شاید برای خیلی از شما سوال پیش آمده باشد که اصلا سوئئچینگ مداری و سوئیچینگ بستهای به چه معناست، برای آشنا شدن با این مفاهیم حتما فیلم بخش سوم جلسه اول که در پایین این صفحه قرار گرفته است را تماشا کنید
کارهایی که در MIT، راند و NPL انجام شد، شالوده اینترنت امروزی را بنا کرد. اما اینترنت یک تاریخچه طولانی دیگر نیز دارد که به دهه 1960 میلادی بر میگردد، در این سال ها دو نفر از همکاران کلین راک به نام های لیک لیدر (Licklider) و لاورنس رابرتز (Lawrence Roberts) به موسسه طرحهای پژوهشی پیشرفته ایالات متحده آمریکا (ARPA= Advanced Research Projects Agency) ملحق شدند تا برنامه کامپیوتری آن را رهبری کنند. DARPA این سوال را مطرح کرد که آیا میشود که ما یک شبکه ای داشته باشیم که مبنای ارتباط درون اش Circuit Switching نباشد؟ پاسخ به این پرسش مجموعه ای از پژوهشها را به دنیال داشت که منجر به ایجاد شبکه ای جدید شد.
در سال 1967 در یک نشست مربوط به انجمن تجهیزات کامپیوتری (ACM=Association For Computing Machinery) آرپا ایدههای خود درباره تحقق آرپانت به عنوان شبکه کوچکی از کامپیوترهای متصل به هم را مطرح کرد، در این نشست رابرتز طرح کلی آرپانت (ARPAnet) را که اولین شبکه کامپیوتری سوئیچینگ بسته و جد اینترنت امروزی است را منتشر کرد. ایده این بود که هر کامپیوتری (هر هاستی) که الزاما نیاز نیست از تولیدات سازنده واحدی باشد به یک کامپیوتر واسط به نام IMP (Interface Message Processor) متصل شود و سپس IMP ها به یکدیگر متصل گردند. هر IMP میبایست با سایر IMPها و نیز با کامپیوتری که به آن متصل است به مخابره دیتا بپردازد
در روز کارگر سال 1969، اولین سوئیچ بسته (همان IMP) در دانشگاه UCLA (دانشگاه کالیفرنیا واحد لس آنجلس) نصب شد و کمی بعد سه سوئیچ بسته دیگر نیز در موسسه پژوهشی استنفورد و دانشگاه UCSB (دانشگاه کالیفرنیا واحد سانتاباربارا) و دانشگاه یوتا نصب شدند، 4 سوپر کامپیوتر در این دانشگاه ها از طریق این سوئیچهای بسته (IMP ها) به هم متصل شدند و یک شبکه را ساختند، نرم افزاری به نام پروتکل کنترل شبکه (network Control protocol =NCP) مخابره بین این کامپیوترها را امکان پذیر میکرد
وقتی اینترنت در اواخر 1969 به وجود آمد، فقط همین چهار گرده وجود داشت، کلین راک تعریف میکند که دسترسی راه دور از UCLA به موسسه پژوهشی استنفورد اولین استفاده از شبکه آرپانت بود. تا سال 1972 تعداد گره های شبکه آرپانت به حدود 15 رسید و در این سال برای اولین بار توسط رابرت کان (Robert Kahn) معرفی شد. در این سال همچنین اولین پروتکل میزبان به میزان بین سیستم های انتهایی آرپانت به نام پروتکل کنترل شبکه (NCP) ایجاد شد که با وجود آن امکان نوشتن برنامه های کاربردی شبکه مهیا شد، همچنین ری تاملینسون (Ray Tomlinson) در همین سال اولین برنامه ایمیل را نوشت.
ایجاد شبکه های خصوصی زیاد و سپس ارتباط بین اینها
در نیمه اول دهه 1970 شبکه های سوئیچینگ بسته ای مستقل زیادی متولد شدند، بعنوان مثال میتوان به شبکه های زیر اشاره کرد:
الوها نت (ALOHANet) : شبکه ای مبتنی بر امواج مایکرو ویو که دانشگاه های جزایر هاوایی را به یکدیگر متصل میکرد.
سیکلادس (Cyclades) : یک شبکه سوئیچینگ بسته فرانسوی به رهبری لویی پوزی
تایمنت (Tymnet) : یک شبکه تقسیم زمانی (Time-sharing networks)
در سال 1972 و به مرور زمان این موضوع مطرح شد که خوب است همه این شبکه ها بهم متصل شوند بطوریکه یک کامپیوتر متصل به یک شبکه بتواند با کامپیوتر متصل به شبکه دیگری به مخابره دیتا بپردازد، برای این کار باید مسائل زیادی از قبیل بسته های دیتا با سایزهای مختلف در هر شبکه، انواع رابطهای مختلف در هر شبکه، نرخهای مختلف انتقال اطلاعات در هر شبکه و قابلیتهای اطمینان متفاوتی که مورد نیاز بودند را حل کنند. ایجاد یک معماری فراگیر برای متصل کردن این شبکه ها و در واقع ایجاد شبکهی شبکه ها (network of networks) تحت حمایت دارپا و توسط وینتون سرف (Vinton Cerf) و رابرت کان (Robert Kahn) صورت گرفت، همچنین سرف و کان ایده استفاده از وسیلهای به نام Gateway را مطرح کردند که به صورت سخت افزار واسط برای انتقال دیتا از یک شبکه به شبکه دیگر به کار گرفته شود، در آن زمان اصطلاح اینترنت برای توصیف این کار ابداع شد.
در سال 1973 سرف و کان مقاله ای نوشتند که آن مقاله به پروتوکلی اشاره میکرد که میتوانست تحویل end-to-end داده را فراهم کند. این پروتکل نسخه جدیدی از NCP بود که به آن پروتکل کنترل انتقال (TCP:Transmission Control Protocol) گفته میشد و شامل مفاهیمی از قبیل کپسولبندی، دیتاگرام و عملیات مربوط به Gateway ها میشد، ویرایش های اولیه TCP تحویل قابل اطمینان و مرتب داده ها از طریق ارسال مجدد سیستم انتهایی که در TCP امروزی نیز وجود دارد را انجام میدادند و همزمان کار هدایت بسته که امروزه توسط IP انجام میشود را نیز انجام میداد. کمی بعد از آن مسئولین تصمیم گرفتند که TCP را به دو پروتکل تفکیک کنند : TCP و IP
IP وظیفه مسیردهی بسته ها را به عهده داشت در حالی که TCP به عملیات سطوح بالاتر مانند سگمنت سازی، مونتاژ مجدد و آشکارسازی خطا میپرداخت. این پروتکل شبکه بندی TCP/IP نام گرفت.
در همان سال ها اهمیت وجود یک سرویس انتها به انتها غیر قابل اطمینان و بدون کنترل جریان برای کابردهایی مانند انتقال صدای دیجیتال منجر به ایجاد پروتکلی دیگری به نام UDP شد.
دهه 1980 دوره ای برای رشد غول آسای آرپانت بود، تا اواخر دهه 1980 حدود 100000 (صد هزار) هاست به آرپانت متصل شده بودند که باعث شده بود شباهت بیشتری به اینترنت امروزی داشته باشد.
در سال 1981، UC Berkeley تحت قراردادی با DARPA سیستم عامل Unix را چنان اصلاح کرد که TCP/IP را نیز در بر بگیرد، در آن زمان سیستم عامل غالب دنیا کامپیوترها Unix بود، بنابراین روی هر کامپیوتری که سیستم عامل Unix نصب میشد، پروتکل استک TCP/IP هم وجود داشت. ادغام یک نرم افزار شبکه (پروتکل استک TCP/IP) در یک سیستم عامل متداول تاثیر بسیاری در همهگیر شدن شبکه داشت
در اول ژانوبه 1983 معماری TCP/IP رسما به عنوان پروتکل استاندارد جدید آرپانت معرفی شد و کار خود را شروع کرد، گذار از پروتکل کنترل شبکه (network Control protocol =NCP) به پروتکل TCP/IP یک نقطه عطف تاریخی بود. کسانی که میخواستند به کمک اینترنت جهانی به کامپیوتری در شبکه دیگری دسترسی پیدا کنند میبایست TCP/IP را روی کامپیوترشان میداشتند.
دهه 1990 رویداد مهمی رخ داد که باعث ادامه تکامل اینترنت و تجاری شدن آن شد، ورود برنامه کاربردی تارنمای جهان گستر (World Wide Web = WWW) یا همان وب پای اینترنت را به خانه ها و شرکت های تجاری سراسر عالم باز کرد، وب سکویی شد برای خلق و انتشار صدها برنامه کاربردی جدید که امروزه اینترنت را بدون آنها نمیتوان تصور کرد، برنامه هایی مانند موتورهای جستجویی نظیر گوگل، سایت های فروش کالاهای اینترنتی مانند آمازون و ebay، شبکه های اجتماعی نظیر فیسبوک، اینستاگرام، تلگرام و توئیتر
یکی از اولین سوئیچ های بسته که در دانشگاه یوتا نصب شد
درس شبکه های کامپیوتری
درس شبکههای کامپیوتری یکی از دروس الزامی کارشناسی مهندسی کامپیوتر است و در برنامهی پیشنهادی وزارت علوم در نیمسال ششم ارائه میشود؛ این درس از دروس کنکور ارشد و دکتری آی تی هم هست. هدف درس شبکههای کامپیوتری، ترسیم معماری سیستم شبکه و آنالیز کارکرد آن به منظور ایجاد قدرت تحلیل در دانشجویان در راستای طراحی و پیادهسازی شبکه و یا ارزیابی عملکرد آن است.
برخی از دانشجویان با گذراندن این درس سه واحدی، جذب دنیای شبکه و فناوریهای نوظهور آن می شوند و در دوره کارشناسی ارشد نیز گرایش شبکه را بعنوان شاخه تحصیلی خود انتخاب میکنند. شما هم اگر علاقهمند به این رشته هستید، میتوانید جزئیات مربوط به گرایش شبکه های کامپیوتریمعرفی و بررسی رشته شبکه های کامپیوتری
رشته شبکه های کامپیوتری یکی از رشته های مقطع ارشد کامپیوتر است، در این صفحه مواردی همچون دروس ارشد شبکه های کامپیوتری، بازار کار رشته شبکه های کامپیوتری، ظرفیت این رشته در دانشگاههای دولتی بررسی شده است را در سایت کنکور کامپیوتر مطالعه نمایید.
شاید درس شبکههای کامپیوتری معادلات و فرمولهای پیچیده چندانی نداشته باشد! اما درک مفاهیم آن ساده نیست. از طرفی چون این درس یکی از منابع کنکور کارشناسی ارشد مهندسی فناوری اطلاعات محسوب میشود، با یک مطالعه دقیق و منظم میتوانید به درصد بالایی از تستها پاسخ دهید. لطفاْ فراموش نکنید که مطالعه درس شبکه را به ماه و یا روزهای آخر مانده به کنکور موکول نکنید؛ چرا که این درس مطالب گسترده و زیادی دارد و برای بدست آوردن یک تسلط خوب و کافی باید زمان بیشتری را به آن اختصاص دهید.
پیشنیاز درس شبکه های کامپیوتری
درس شبکه نیز همانند سایر دروس پیشنیاز و همنیازهای خاص خود را دارد. سادهترین تعریفی که از یک شبکه کامپیوتری میتوان ارائه داد این است که: یک شبکه کامپیوتری وظیفه ایجاد ارتباط میان سیستمهای مختلف و انتقال داده و به اشتراک گذاشتن آنها میان شبکه را برعهده دارد. پس باتوجه به این تعریف شاید اساسیترین مفاهیمی که یک دانشجوی کامپیوتر باید با آن آشنا باشد، واژگانی چون بیت، بایت، پردازش دادهها درحافظه و احتمالات است.
شناخت کافی در مورد نرمافزارهای مورد استفاده در شبکه و کمی مهارت و دانش برنامهنویسی به شما کمک میکند که همواره یک قدم از سایر همکلاسیهای خود جلو باشید. علاوه بر همه این موارد، درس شبکههای کامپیوتری به مهارتهای فردی همچون هوش محاسباتی، قدرت حل مسئله، داشتن روحیه تیمی و توانایی انجام چندکار نیاز دارد و از شما فردی منحصر به فرد در حوزه فناوری اطلاعات خواهد ساخت.
درس شبکه چه پیشنیازهایی در دانشگاه دارد؟
طبق برنامهی درسی مرجع کارشناسی مهندسی کامپیوتر وزارت علوم، درس شبکههای کامپیوتری پیشنیاز ندارد و درس سیستمهای عامل همنیاز آن است؛ یعنی سیستمهای عامل را باید پیش از شبکه یا همزمان با آن بردارید، چون این دو درس مفاهیم مشترک فراوانی دارند. در علوم کامپیوتر وضع کمی فرق میکند: در برنامهی دانشگاه تهران (مصوب ۱۴۰۰) «اصول سیستمهای عامل» و در برنامهی دانشگاه فردوسی مشهد (۱۴۰۳) «سیستمهای عامل» پیشنیاز این درس است. آمار و احتمال در این برنامهها پیشنیاز رسمی شبکه نیست، اما چون در تحلیل و ارزیابی شبکه از فرآیندهای تصادفی استفاده میشود، آشنایی با آن به فهم بهتر درس کمک میکند.
درس شبکه پیشنیاز چه درسهایی در دانشگاه است؟
طبق برنامهی درسی مرجع کارشناسی مهندسی کامپیوتر وزارت علوم، گذراندن درس شبکههای کامپیوتری پیشنیاز درس الزامی «امنیت سیستمهای کامپیوتری» (۳ واحد) و درس «آزمایشگاه شبکههای کامپیوتری» (۱ واحد) است. آزمایشگاه برای آشنایی عملی با ابزارها، پروتکلها و تجهیزات شبکه است و در برنامهی پیشنهادی، یک نیمسال بعد از خود درس، در نیمسال هفتم، آمده است. دو درس اختیاری «مبانی رایانش ابری» و «مبانی اینترنت اشیاء» هم پیشنیازشان شبکههای کامپیوتری است. در برنامهی کارشناسی علوم کامپیوتر دانشگاه تهران (۱۴۰۰) نیز شبکه پیشنیاز درس اختیاری «مهندسی اینترنت» است.
درس شبکه های کامپیوتری در چارت کدام رشتههاست؟ سرفصل رسمی و مشخصات درس
رشتههایی که درس شبکه های کامپیوتری را در چارت خود دارند
- مهندسی کامپیوتر: طبق برنامهی درسی مرجع کارشناسی مهندسی کامپیوتر وزارت علوم، «شبکههای کامپیوتری» درسی ۳ واحدی (۴۸ ساعت نظری) و از دروس کاملاً الزامی این رشته است؛ پیشنیاز ندارد و «سیستمهای عامل» همنیاز آن است. در برنامهی پیشنهادی نیمسالها، این درس در نیمسال ششم آمده است.
- در بستههای درسی پیشنهادی همین برنامه، شبکه در سه بستهی «شبکههای کامپیوتری»، «رایانش امن» و «اینترنت اشیاء» آمده است.
- علوم کامپیوتر: دانشجویان علوم کامپیوتر هم این درس را در چارت خودشان دارند، اما بهصورت اختیاری. در برنامهی کارشناسی علوم کامپیوتر دانشگاه تهران (مصوب ۱۴۰۰)، «شبکههای کامپیوتری» درسی ۳ واحدی و اختیاری با پیشنیاز «اصول سیستمهای عامل» است. در برنامهی دانشگاه فردوسی مشهد (۱۴۰۳) هم درسی اختیاری با پیشنیاز «سیستمهای عامل» است که در خوشههای دانشی «رایانش امن»، «محاسبات علمی» و «فناوری اطلاعات» آمده است.
- مهندسی فناوری اطلاعات (آیتی): این رشته در ایران دورهی کارشناسی ندارد و فقط در ارشد و دکتری وجود دارد؛ شبکه های کامپیوتری از دروس تخصصی کنکور ارشد و دکتری آیتی است.
سرفصل رسمی درس شبکه های کامپیوتری
در برنامهی درسی مرجع کارشناسی مهندسی کامپیوتر وزارت علوم، سرفصلهای این درس با تأکید بر اینترنت و مدل TCP/IP به این ترتیب آمده است:
| فصل | مباحث اصلی |
|---|---|
| مقدمه | سرویسهای شبکه، تعریف شبکه، سرویس، کیفیت سرویس و پروتکل |
| اجزای شبکه | میزبان، سوئیچ و لینک، شبکهی دسترسی، معماری اینترنت، مدل Client-Server، سوئیچینگ بستهای و مداری، پارامترهای کیفیت سرویس |
| معماری لایهای | مدل مرجع OSI، مدل TCP/IP، سرویس اتصالگرا و بدون اتصال، قطعهسازی و بازسازی، مالتیپلکسینگ |
| لایهی کاربرد | HTTP، FTP، SMTP، DNS، کاربردهای نظیربهنظیر، برنامهنویسی سوکت با TCP و UDP |
| لایهی انتقال | UDP، اصول انتقال مطمئن داده، TCP، اصول کنترل ازدحام و کنترل ازدحام در TCP |
| لایهی شبکه | شبکههای دیتاگرام و مدار مجازی، معماری مسیریاب، مدیریت ترافیک، پروتکلهای اینترنت، DHCP و Mobile IP، الگوریتمها و پروتکلهای مسیریابی، چندپخشی و همهپخشی، SDN |
| لایهی پیوند داده و شبکههای محلی | تشخیص و تصحیح خطا، کنترل دسترسی به رسانه، اترنت و شبکههای محلی بیسیم، شبکهی درون مراکز داده |
نخستین مرجع این برنامه همان کتاب Computer Networking: A Top-Down Approach نوشتهی کوروس و راس (ویرایش هشتم) است. کتابهای Computer Networks نوشتهی تننبام، فیمستر و وترال، Data Communications and Networking with TCP/IP Protocol Suite نوشتهی فروزان، Data and Computer Communications نوشتهی استالینگز و Mastering Python Networking نوشتهی چو هم در فهرست مراجع آمدهاند. همانطور که میبینید، سرفصل رسمی هم مثل کتاب کوروس و راس از لایهی کاربرد شروع میکند و لایهی فیزیکی فصل جداگانهای در آن ندارد.
برای اینکه ببینید در کنکور از هر فصل و حتی هر مبحث شبکه چند تست آمده، بخش بودجهبندی مبحثی پلتفرم آزمون و بانک تست را ببینید. این آمار برای ۲۵ سال گذشته مستقیم از روی سؤالهای پلتفرم شمرده شده و با هر کنکور تازه بهروز میشود. در همین پلتفرم میتوانید تستهای شبکه را هم مبحثبهمبحث و با پاسخ تشریحی تمرین کنید. برنامهی درسی همهی رشتهها را هم میتوانید رایگان از سایت وزارت علوم دانلود کنید.
کاربرد درس شبکه در ارشد، دکتری و پژوهش
اگر به ادامهی تحصیل در حوزهی شبکه علاقه دارید، این درس پایهی چند گرایش ارشد است. طبق محاسبهی تیم کنکور کامپیوتر از دفترچهی انتخاب رشتهی کارشناسی ارشد ۱۴۰۵، ظرفیت دورههای روزانه و شبانهی این گرایشها چنین بوده است:
| گرایش | رشته | روزانه | شبانه | تعداد دانشگاه |
|---|---|---|---|---|
| شبکههای کامپیوتری | مهندسی و علم کامپیوتر | ۲۲۶ | ۳۲ | ۲۲ |
| رایانش امن | مهندسی و علم کامپیوتر | ۶۶ | ۹ | ۹ |
| اینترنت اشیا | مهندسی و علم کامپیوتر | ۲۲ | ۰ | ۳ |
| فناوری و علم شبکه | مهندسی فناوری اطلاعات | ۶۷ | ۴ | ۶ |
برای گرایشهای شبکههای کامپیوتری، رایانش امن و اینترنت اشیا در کنکور ارشد مهندسی کامپیوتر شرکت میکنید که از ۱۴۰۶ درس شبکه در آن نیست (فهرست کامل تغییرات کنکور ارشد کامپیوتر از ۱۴۰۶ را ببینید)؛ اما شبکه در برنامهی درسی خود این گرایشها حضور پررنگی دارد. طبق برنامهی جدید کارشناسی ارشد «مهندسی و علم کامپیوتر» وزارت علوم (مصوب ۱۴۰۳ و اجرا از سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۶):
- درس کارشناسی «شبکههای کامپیوتری» جزو دروس جبرانی گرایشهای شبکههای کامپیوتری، رایانش امن و اینترنت اشیاء است؛ یعنی اگر آن را در کارشناسی نگذرانده باشید، دانشگاه میتواند آن را جزو حداکثر چهار درس جبرانی سال اول برایتان تعیین کند.
- درس «شبکههای کامپیوتری پیشرفته» (۳ واحد، بدون پیشنیاز و بدون همنیاز) ردیف اول جدول دروس الزامی گرایش شبکههای کامپیوتری است و گذراندنش برای دانشجویان این گرایش اجباری است.
- همین درس در جدول دروس اختیاری گرایشهای رایانش امن، اینترنت اشیاء، نرمافزار و معماری سیستمهای کامپیوتری هم آمده است.
- در گرایش شبکه، درسهایی مثل امنیت شبکه پیشرفته، ارتباطات بیسیم، مدیریت شبکههای کامپیوتری و کیفیت سرویس در شبکههای کامپیوتری در جدول دروس الزامی و شبکههای سیار در جدول دروس اختیاری قرار دارند.
برای گرایش فناوری و علم شبکه هم در کنکور ارشد آیتی شرکت میکنید که شبکه یکی از دروس تخصصی آن با ضریب ۴ است.
در پژوهشهای ارشد و دکتری هم موضوعاتی مثل شبکههای نرمافزارمحور (SDN)، رایانش لبه و مه، شبکههای بیسیم و نسلهای جدید شبکههای همراه، امنیت شبکه و مراکز داده همه بر مفاهیم همین درس، بهویژه لایههای انتقال و شبکه، تکیه دارند.
فصلهای درس شبکه های کامپیوتری
درس شبکه های کامپیوتری از دروس بسیار زیبا و کاربردی رشته مهندسی کامپیوتر و IT است، دانجشویان ارشد و دکتری برای تحقیق در بسیاری از فیلدهای کامپیوتر مانند Cloud computing، IOT(internt of things)،Big Data، مالتی مدیا و ... باید دید مناسبی از شبکه های کامپیوتری داشته باشند. بنابراین درس شبکه های کامپیوتری از دروس پر کاربرد برای دانشجویانی است که میخواهند در مقطع ارشد و دکتری کارهای پژوهشی و آکادمیک انجام دهند.
6 فصل ابتدایی کتاب کوروس و راس عبارت است از:
شبکه های کامپیوتری و اینترنت
لایه کاربرد
لایه انتقال
لایه شبکه
لایه پیوند (لینک، شبکه دسترسی و شبکه محلی)
شبکه های بیسیم و همراه
البته برای کنکور ارشد نیازی نیست که تمامی فصول درس شبکه های کامپیوتری خوانده شود، برای کنکور توصیه میشود 6 فصل اول کتاب کوروس و راس را به همراه تمرینات آن بخوانید
برای اینکه ببینید هر فصل شبکه چقدر اهمیت دارد و در کنکورهای گذشته از هر فصل و حتی هر مبحث آن چند تست آمده، به بخش بودجهبندی مبحثی پلتفرم آزمون و بانک تست سر بزنید؛ این آمار برای ۲۵ سال گذشته مستقیم از روی سؤالها شمرده شده و با هر کنکور تازه بهروز میشود. جمعبندی تعداد تست هر درس در کنکورهای اخیر را هم در صفحهی بودجه بندی کنکور ارشد کامپیوتر و آی تی میبینید.
مراجع درس شبکه های کامپیوتری
مرجع اصلی که برای درس شبکه های کامپیوتری در دانشگاههای معتبر دنیا تدریس میشود کتاب Computer Networking a top-down approach است، که نویسندگان آن جیمز کوروس و کیت راس هستند، همچنین کتابهای DATA AND COMPUTER COMMUNICATION نوشته ویلیام استالینگ، و کتاب مرجع Communication Networks Fundamental Concepts and Key Architectures ( نویسنده Alberto Leon-Garcia & Indra Widjaja) نیز در برخی از دانشگاههای ایران و جهان تدریس میشود، که برخی از قسمتهای کتاب گارسیا و همین طور کتاب استالینک مطالب خوب و تکمیل کنندهای در تکمیل کتاب کوروس و راس بیان کرده اند. برای راحتی شما دانشجویان عزیز این کتابها را در زیر برایتان قرار دادهایم تا شما به راحتی بتوانید این کتابها را دانلود کنید. اگر چه در اکثر دروس خواندن کتابهای مرجع را به دانشجویانی که قصد شرکت در کنکور اشد و دکتری کامپیوتر و آی تی را دارند توصیه نمیکنیم (دلیل این امر نیز در قسمت منابع کنکور ارشد کامپیوتر بیان شده است که میتوانید به این قسمت رجوع کنید) ولی در درس شبکه های کامپیوتری توصیه اکید میکنیم که کتاب کوروس و راس و همین طور تمرینات آن را بخوانید، زیرا اولا کتاب خوب و جامعی برای کنکور وجود ندارد و ثانیا در سالهای اخیر تمامی تستهای کنکور از متن کتاب کوروس و راس و همین طور تمرینات آن بوده است. به دانشجویانی که بدنبال کسب رتبههای خوب در کنکور ارشد آی تی هستند اکیدا توصیه میکنیم که درس شبکه های کامپیوتری را کامل بخوانند. البته کتاب تست مناسبی برای درس شبکه های کامپیوتری در کشور وجود ندارد و توصیه میشود که دانشجویان حتما فیلم نکته و تست شبکه را تهیه کنند
البته توجه کنید که برای کنکور ارشد کامپیوتر و آی تی نیازی به خواندن همه فصول کتاب شبکه های کامپیوتری کوروس و راس ندارید و اینکه فقط 6 فصل اول را بخوانید کافی است.
دانلود کتاب های مرجع درس شبکه های کامپیوتری
اینترنت به زبان ساده
اینترنت امروزی یک ساختار طبقاتی ساده نیست. اینترنت امروزی از تعداد زیادی شبکه های گسترده و محلی ساخته شده است که توسط وسایل متصل کننده به یکدیگر متصل شده اند. امروزه اکثر کاربرانی که میخواهند به اینترنت متصل شوند از خدمات سرویس دهندگان اینترنت یا همان ISP ها (Internet Service Provider) استفاده میکنند. ISP های بینالمللی، ملی، ناحیه ای و محلی، سرویس اتصال به اینترنت را مهیا میکنند، اینترنت امروزی توسط شرکتهای خصوصی و نه دولتی خدمات خود را ارائه میدهند. شکل زیر یک شمای کلی از اینترنت را نشان میدهد.
تعریف اینترنت از زبان استاد رضوی
تفاوت اینترنت و شبکه کامپیوتری
این دو اصطلاح گاهی به جای هم به کار میروند، اما یکی نیستند. شبکهی کامپیوتری هر مجموعهای از دستگاههای متصل به هم است؛ از چند کامپیوتر در یک اتاق تا شبکهی داخلی یک سازمان. اینترنت اما «شبکهی شبکهها»ست: میلیونها شبکهی مستقل که با پشتهی پروتکل مشترک TCP/IP و از طریق ISPها به هم وصل شدهاند. پس هر اتصال به اینترنت یعنی اتصال به یک شبکه، ولی هر شبکهای الزاماً به اینترنت وصل نیست. مهمترین تفاوتها را در جدول زیر میبینید:
| ویژگی | شبکه کامپیوتری | اینترنت |
|---|---|---|
| گستره | از یک اتاق تا یک کشور | سراسر جهان |
| مالکیت و مدیریت | معمولاً یک شخص یا یک سازمان | مالک واحدی ندارد و هر بخش آن را یک ISP یا سازمان اداره میکند |
| دسترسی | فقط کاربران مجاز همان شبکه | همهی کاربرانی که از یک ISP سرویس میگیرند |
| پروتکل | هر پروتکلی که طراح شبکه انتخاب کند | پشتهی پروتکل TCP/IP |
| نمونه | شبکهی داخلی یک دانشگاه یا شرکت | وب، ایمیل و پیامرسانها |
سلسله مراتب ISP ها
- Access ISP or Local ISP : سیستم های انتهایی (کامپیوترهای شخصی، سرویس دهندههای وب و سرویس دهنده های ایمیل و ...) از طریق ISP های دسترسی یا همان ISP های محلی به اینترنت متصل میشوند، این اتصال میتواند بصورت سیمی یا بیسیم باشد. توجه کنید که ISP دسترسی حتما یک شرکت تلفن نیست، دانشگاه ها، سازمانها و موسسات بزرگ نیز میتوانند در نقش ISP دسترسی ظاهر شده و دسترسی به اینترنت را به کارکنان شان ارایه کنند. ISP های دسترسی میتوانند بصورت مسقیم به ISP های منقطهای (Regional ISP) یا ISPهای ردهی-1 (Tier-1 ISP) وصل شوند
- Regional ISP : در هر منطقه از دنیا یک ISP منطقه ای (ناحیهای) وجود دارد که ISP های دسترسی آن منطقه به این ISP متصل میشوند
- Tier-1 ISP: آی اس پی های ردهی 1 در سطح فوقانی سلسله مراتب ISP ها قرار گرفته اند. هر ISP منطقهای به یک یا چند ISP رده 1 متصل میشوند، خود ISPهای رده 1 نیز به یکدیگر متصل میشوند. حدود 12 ISP رده 1 در سراسر دنیا وجود دارد که از میان اینها میتوان به AT&T, Verizon, Sprint, NTT, Singtel, PCCW, Telstra, Deutsche Telekom و British TelecomSprint اشاره کرد، برای مشاهده لیست ISP های رده 1 میتوانید به صفحه زیر مراجعه کنید:
https://en.wikipedia.org/wiki/Tier_1_network
توضیحات تکمیلی سلسله مراتب ISP ها با بیان استاد رضوی
شبکه های کامپیوتری چگونه کار میکنند؟ (از درخواست تا نمایش صفحه)
برای اینکه کارکرد شبکه را ملموس ببینید، مسیر یک درخواست ساده را دنبال میکنیم: شما آدرس سایت کنکور کامپیوتر را در مرورگر میزنید و چند لحظه بعد صفحه نمایش داده میشود. پشت همین چند لحظه این مراحل اتفاق میافتد:
- مرحلهی اول، درخواست کاربر: مرورگر شما، که یک برنامهی کاربردی در لایهی کاربرد است، باید صفحه را از سروری بگیرد که فعلاً فقط نامش را میداند.
- مرحلهی دوم، پیدا کردن آدرس با DNS: کامپیوتر شما از سرور DNS میپرسد آدرس IP این نام چیست. DNS مثل دفترچهتلفن اینترنت است و نام دامنه را به آدرس IP تبدیل میکند.
- مرحلهی سوم، برقراری اتصال: با داشتن آدرس IP، پروتکل TCP در لایهی انتقال با دستدادن سهطرفه یک اتصال مطمئن با سرور برقرار میکند (جزئیاتش را در بخش «TCP چیست؟» همین صفحه گفتهایم).
- مرحلهی چهارم، ارسال درخواست و مسیریابی: مرورگر یک درخواست HTTP یا HTTPS میفرستد. این درخواست به بستههای کوچک تقسیم میشود و هر بسته با آدرس IP مقصد، از مودم و روتر خانه یا محل کار، شبکهی ISP و روترهای میانی اینترنت عبور میکند تا به سرور برسد.
- مرحلهی پنجم، پاسخ سرور: سرور درخواست را پردازش میکند و فایلهای صفحه (HTML، تصاویر و…) را در قالب بستههایی به آدرس IP کامپیوتر شما برمیگرداند.
- مرحلهی ششم، نمایش صفحه: بستهها در کامپیوتر شما دوباره سرهم میشوند و اگر بستهای گم شده باشد، TCP آن را دوباره درخواست میکند. در پایان مرورگر صفحه را نمایش میدهد.
همین شش مرحله تقریباً همهی سرفصلهای درس شبکه را در خود دارد: DNS و HTTP در لایهی کاربرد، TCP در لایهی انتقال، IP و مسیریابی در لایهی شبکه و انتقال روی کابل یا وایفای در لایهی پیوند. در ادامهی این صفحه اجزای سختافزاری این مسیر و ساختار لایهای شبکه را جداگانه توضیح دادهایم.
اجزای تشکیلدهنده شبکه های کامپیوتری
یک شبکه کامپیوتری از چندین بخش سخت افزاری و نرم افزاری تشکیل شده است. اجزای شبکه کامپیوتری امکان انتقال داده ها و اطلاعات از یک دستگاه به دستگاه دیگر و برقراری ارتباط آسان بین دو کامپیوتر مختلف را فراهم می کنند.
در ادامه نام اجزای مهم و اساسی شبکه های کامپیوتری بیان شده و هر یک بطور مجزا مورد بررسی قرار گرفتهاند.
سرور (Server)
سرور رایانهای است که دادهها را در اختیار سایر رایانهها و کاربران قرار میدهد. سرورها میتوانند به شکل یک کامپیوتر، دستگاه سخت افزاری و یا یک برنامه کامپیوتری باشند که وظیفه آنها ارسال دادهها به کامپیوترهای دیگر است.
اصطلاح "سرور" معمولاً به یک سیستم کامپیوتری اشاره دارد که یک درخواست را از سمت مشتری دریافت و اطلاعات درخواست را برای مشتری ارسال میکند.
مشتری یا کلاینت (Client)
دستگاهی که پاسخ درخواستها را از سرور دریافت میکند، کلاینت یا مشتری نامیده میشود. وقتی سرور و کلاینتهایش با هم روی کامپیوتر کار میکنند، آن را شبکه کلاینت/سرور مینامیم.
رسانه انتقال
به رسانهای که دادهها را از یک دستگاه به دستگاه دیگر در شبکه منتقل میکند، رسانه انتقال میگویند. رسانه انتقال را می توان به دو دسته فیزیکی و بی سیم تقسیم بندی کرد.
رسانه انتقال فیزیکی شامل استفاده از سیمها و کابلهایی مانند کابلهای فیبر نوری، کابل کواکسیال و غیره است. و رسانه انتقال بی سیم شامل استفاده از رسانههایی مانند امواج مادون قرمز، الکترومغناطیس، امواج مایکروویو و غیره است.
کارت ارتباط شبکه (NIC)
به کارت رابط شبکه (NIC) کنترلر رابط شبکه، آداپتور شبکه، آداپتور LAN و رابط فیزیکی شبکه نیز گفته میشود. کارت های NIC اجزای سخت افزاری هستند که برای اتصال کامپیوترها به شبکه ها استفاده می شوند. بدون NIC یک کامپیوتر نمیتواند به شبکه متصل شود.
کارتهای شبکه به دو دسته کارت شبکه داخلی (سیمی) و کارت شبکه خارجی (بدون سیم) تقسیم بندی میشوند.
هاب (Hub)
هاب دستگاهی است که اتصال شبکه را بین چندین کامپیوتر تقسیم کرده و مانند یک مرکز توزیع کار میکند. هنگامی که یک کامپیوتر اطلاعاتی را از یک شبکه یا یک کامپیوتر خاص درخواست میکند، آن درخواست را از طریق کابل به هاب ارسال و سپس هاب آن درخواست را دریافت کرده و به کل شبکه ارسال میکند.
پس از آن، هر کامپیوتر بررسی می کند که آیا درخواست متعلق به اوست یا خیر و اگر متعلق به اون نباشد آن را حذف خواهد کرد.
در حال حاضر وسایل ارتباطی پیشرفتهتری مانند روترها و سوئیچ ها جایگزین هاب شدهاند و هاب به ندرت در یک شبکه کامپیوتری مورد استفاده قرار میگیرد.
سوئیچ (Switch)
سوئیچ قطعهای است که به دستگاهها کمک میکند تا به شبکهها متصل شده و دادهها را به سایر دستگاههای متصل منتقل کنند. سوئیچ مشابه هاب عمل میکند با این تفاوت که دارای ویژگیهای پیشرفته تری نسبت به هاب است و کل داده را مانند هاب در شبکه پخش نمیکند.
سوئیچ شبکه ابتدا بسته دریافتی را بررسی میکند و منبع، آدرس مقصد و مسیرهای آن را تعیین کرده و سپس دادهها را در مقصد صحیح به آن بسته ارسال میکند. سوئیچ شبکه را سوئیچینگ هاب، پل هاب و پل MAC نیز مینامند.
روتر (Router)
روتر یک جزء سخت افزاری شبکه است. روترها در لایه شبکه مدل مرجع OSI کار میکنند و از آنها برای ارسال بستهها با استفاده از یک آدرس منطقی بر روی شبکه استفاده میکنند.
روتر بسته داده را دریافت و پس از تجزیه و تحلیل اطلاعات پنهان در بسته داده، آن را به دستگاه مقصد ارسال میکند. این جزء شبکه برای اتصال شبکههای مختلف سیمی یا بی سیم استفاده میشود.
این سخت افزار شبکه عمدتاً در خانهها به صورت وای فای (Wi-Fi) دیده می شود که هر شخصی از طریق آن میتواند به اینترنت دسترسی داشته باشد.
مودم (Modem)
نام کامل مودم "Modulator/Demodulator" است. کلمه مودم به معنای تبدیل سیگنال دیجیتال به سیگنال آنالوگ است. این قطعه به یک روتر یا سوئیچ اجازه می دهد تا به اینترنت متصل شود. مودمها یک سیگنال آنالوگ از سیم تلفن یا کابل را به یک سیگنال دیجیتال تبدیل یا "مدول" می کنند تا روتر یا سوئیچ به راحتی بتواند دادهها را تشخیص دهد.
به طور مشابه، هنگامی که دادههای دیجیتال خروجی را به سیگنال آنالوگ در یک دستگاه کامپیوتری تبدیل میکند را Demodulation میگویند. سرعت انتقال اطلاعات توسط مودم قابل تغییر است. این سرعت انتقال با نرخ بایت در ثانیه (bps) اندازه گیری میشود و هر چه سرعت آن بیشتر باشد، سریعتر می توان اطلاعات را ارسال و دریافت کرد.
تکرار کننده (Repeater)
تکرار کننده یک جزء شبکه قدرتمند است که برای تولید مجدد سیگنالها استفاده میشود. Repeater سیگنالهای داده را از کابلهایی مانند فیبرهای نوری، کابلهای کواکسیال و کابلهای مسی دریافت و آنها را تقویت و مجدد به کابل برمیگرداند. هنگامی که سیگنال ضعیف میشود، این دستگاه سیگنال را ذره ذره کپی و آن را به قدرت اولیه خود برای پایدار کردن اتصال به اینترنت بازسازی میکند. تکرار کننده در اولین لایه (لایه فیزیکی) مدل OSI قرار دارد.
پل (Bridge)
پل دستگاهی است که شبکه را به دو یا چند بخش مجزا (Segment) تقسیم میکند. پل یا بریج دو یاچند سگمنت را با یک پروتکل واحد به هم متصل کرده و شبکه واحدی را میسازد. این دستگاه در لایه پیوند داده مدل OSI کار میکند و با این شیوه ترافیک داده شبکه و احتمال برخورد فریم ها (frame) در شبکه را کاهش میدهد.
دروازه (Gateway)
یک دستگاه سخت افزاری است که به عنوان یک "دروازه" در دو شبکه عمل میکند و ترافیک را به داخل و خارج از شبکه جریان میدهد.دروازهها برای اتصال شبکهها با پروتکل های متفاوت استفاده میشوند. برعکس پل ها که برای دو نوع شبکه مشابه را به یکدیگر متصل میکنند، از دروازه برای اتصال دو شبکه غیر مشابه استفاده میشود.
دروازه ها در لبه شبکه قرار دارند و دادههای دریافتی از شبکههای خارجی را در یک قالب استاندارد و قابل فهم برای دستگاههای داخل شبکه ترجمه میکنند.
مقایسه هاب، سوئیچ و روتر
هاب، سوئیچ و روتر سه تجهیزی هستند که بیشتر از بقیه با هم اشتباه گرفته میشوند. خلاصهی تفاوت آنها را در جدول زیر میبینید:
| ویژگی | هاب (Hub) | سوئیچ (Switch) | روتر (Router) |
|---|---|---|---|
| لایه در مدل OSI | لایهی فیزیکی (لایهی ۱) | لایهی پیوند داده (لایهی ۲) | لایهی شبکه (لایهی ۳) |
| آدرسی که بررسی میکند | هیچ آدرسی را بررسی نمیکند | آدرس MAC | آدرس IP |
| نحوهی ارسال داده | به همهی پورتها میفرستد | فقط به پورت دستگاه مقصد میفرستد | بهترین مسیر را تا شبکهی مقصد انتخاب میکند |
| دامنهی برخورد (Collision Domain) | همهی پورتها یک دامنهاند | هر پورت دامنهی جداگانه دارد | هر پورت دامنهی جداگانه دارد |
| کاربرد اصلی | اتصال چند دستگاه در شبکههای قدیمی | اتصال دستگاههای یک شبکهی محلی (LAN) | اتصال شبکههای مختلف به هم و به اینترنت |
به زبان ساده: هاب داده را برای همه فریاد میزند، سوئیچ آن را فقط به گوش گیرندهی داخل همان شبکه میرساند و روتر آن را از یک شبکه به شبکهی دیگر میبرد.
مزایای شبکه های کامپیوتری
مزایای اتصال کامپیوترها و اجزا آن و بسیاری از اشیا الکتریکی است و ایجاد شبکه های کامپیوتری چیست؟
- سهولت انتقال داده : انتقال داده بین کامپیوترهای متصل به شبکه بسیار ساده تر و سریع تر از ذخیره اطلاعات روی یک CD و انتقال آن توسط اشخاص با وسایل نقلیه است
- اشتراک منابع : منابع نرم افزاری مانند فایل ها و منابع سخت افزاری مانند پرینترها میتوانند روی یک یا چند کامپیوتر قرار گرفته و به اشتراک گذاشته شوند بطوریکه دیگر کامپیوترهای درون شبکه بتوانند از آن منابع استفاده کنند.
- صرفه جویی در هزینه ها : اشتراک منابع میتواند باعث صرفه جویی در هزینه ها شود. بعنوان مثال اشتراک یک منبع سخت افزاری مانند پرینتر بین کامپیوترهای درون شبکه یک شرکت میتواند نیاز به یک پرینتر برای هر کامپیوتر آن شرکت را بر طرف کند
- افزایش قابلیت اعتماد : قرار دادن چندین نسخه یکسان از یک نرم افزار یا فایل مهم روی چندین کامپیوتر دروس شبکه و به اشتراک گذاشتن آن بین کامپیوترهای دروس شبکه موجب افزایش قابلیت اطمینان میشود، زیرا با خرابی یک نسخه یا خرابی یک کامپیوتر شامل آن نسخه نرم افزار، کامپیوترهای دیگر میتوانند از دیگر نسخههای سالم و موجود استفاده کنند
- افزایش سرعت : میتوان برنامه های به صورت توزیع شده و با قابلیت اجرا روی چندین کامپیوتر نوشت و با توزیع برنامه روی چندین کامپیوتر درون شبکه و اجرای همزمان برنامه ها توسط کامپیوترها از قابلیت پردازش موازی چندین کامپیوتر استفاده کرد.
- سرگرم کردن انسانها : بازی کردن از طریق شبکهها، گوش دادن به موزیک، تماشای فیلم، درس خواندن از طریق کلاس های آنلاین، خواندن مقالات آموزشی از دیگر مزایای شبکه های کامپیوتری است
- ایجاد ارتباط بین کاربران : کاربران میتوانند از طریق سرویس های شبکه نظیر Email و شبکه های اجتماعی نظیر فیسبوک، توئیتر، اینستاگرام و ... با یکدیگر ارتباط برقرار کنند
چالشها و معایب شبکه های کامپیوتری
در کنار مزایایی که گفتیم، شبکهها چالشهایی هم دارند که طراحان و مدیران شبکه باید برایشان راهحل داشته باشند:
- امنیت: هر دستگاهی که به شبکه وصل میشود، راهی برای نفوذ، بدافزار و سرقت اطلاعات هم باز میکند؛ برای همین دیوارهی آتش، رمزنگاری و کنترل دسترسی بخش جدانشدنی هر شبکهاند.
- وابستگی و نقطهی شکست: اگر یک تجهیز مرکزی مثل سوئیچ اصلی، روتر یا سرور از کار بیفتد، ممکن است بخش بزرگی از شبکه از دسترس خارج شود.
- هزینهی راهاندازی و نگهداری: خرید تجهیزات، کابلکشی، نرمافزارها و نیروی متخصص برای مدیریت شبکه هزینه دارد.
- ازدحام و کاهش سرعت: وقتی ترافیک از ظرفیت لینکها بیشتر شود، تأخیر و از دست رفتن بستهها بیشتر میشود؛ همان مشکلی که سازوکار کنترل ازدحام TCP برای آن طراحی شده است.
- پیچیدگی مدیریت: با بزرگ شدن شبکه، پیکربندی، عیبیابی و بهروزرسانی تجهیزات سختتر میشود.
- حریم خصوصی: دادههای کاربران در مسیر خود از شبکهها و سرورهای مختلف عبور میکنند و باید در برابر شنود و سوءاستفاده محافظت شوند.
بسیاری از این چالشها موضوع درس «امنیت سیستمهای کامپیوتری» است که طبق برنامهی درسی مرجع کارشناسی مهندسی کامپیوتر وزارت علوم پیشنیازش همین درس شبکه های کامپیوتری است.
روش های دسته بندی شبکه های کامپیوتری
از منظرهای متفاوتی میتوان شبکه های کامپیوتری را دسته بندی کرد
- توپولوژی یا همبندی
- تکنولوژی انتقال
- معماری (کلاینت-سرور و نظیربهنظیر)
- مالکیت و دسترسی
- گستردگی جغرافیایی
در ادامه هر یک از این دسته بندی ها را شرح میدهیم
انواع توپولوژی شبکه
همان طور که گفتیم شبکه به معنی اتصال چندین هاست (ایستگاه) به یکدیگر از طریق رسانه انتقال است، اکنون سوالی که مطرح میشود این است که به چه اشکال یا روشهایی میتوان ایستگاه ها را به هم متصل نمود، حال چگونگی اتصال واقعی هاست ها به یکدیگر توسط رسانه انتقال یا کانال را توپولوژی میگویند، به عبارت دیگر توپولوژی ساختار یک شبکه را بیان میکند
توپولوژی به 2 دسته کلی point to point یا نقطه به نقطه و Broadcast یا پخشی تقسیم میشود
Point To Point : بین هاست های مختلف مسیرهای متفاوتی وجود دارد، بر خلاف شبکه های پخشی که فقط یک کانال (یک مسیر) بین همه هاست ها وجود دارد
انواع توپولوژی های از نوع نقطه به نقطه :
- درخت (Tree)
- حلقه (Ring)
- ستاره (Star)
- مش کامل (Full Mesh)
- گراف نامنظم (Irregular Graph)
Broadcast : وقتی سیگنالی منتشر میشود همه میتوانند آن را ببینند ولی فقط گیرنده آن سیگنال را نگه میدارد و بقیه گیرنده ها آن سیگنال (داده) را دور میاندازند
- ماهواره
- باس (Bus)
- Token Ring
انواع توپولوژی شبکه های کامپیوتری
تکنولوژی های انتقال
بر اساس اینکه آدرس مقصد یک بسته چه کسی یا کسانی میتواند باشد 3 تکنولوژی انتقال داریم
- Unicast یا تک پخشی : داده به یک مقصد مشخص ارسال میرسد
- Multicast یا چند پخشی : داده به یک گروهی از مقصدهای مشخص ارسال میشود
- Broadcast یا همه پخشی : داده به تمامی افراد درون شبکه میرسد، مانند رادیو و تلویزیون
انواع شبکه بر اساس معماری: کلاینت-سرور و نظیربهنظیر (P2P)
از نظر نقشی که دستگاهها در شبکه دارند، دو معماری اصلی داریم:
- معماری کلاینت-سرور (Client-Server): یک یا چند سرور همیشه روشن با آدرس ثابت سرویس میدهند و کلاینتها برایشان درخواست میفرستند. وب، ایمیل و بیشتر سرویسهای اینترنتی اینطور کار میکنند. مدیریت و امنیت در این معماری متمرکز و سادهتر است، اما اگر سرور از کار بیفتد یا بار زیادی رویش باشد، کل سرویس آسیب میبیند.
- معماری نظیربهنظیر (Peer-to-Peer یا P2P): هر دستگاه هم کلاینت است و هم سرور و دستگاهها مستقیماً با هم داده رد و بدل میکنند؛ مثل اشتراک فایل با BitTorrent. این معماری مقیاسپذیر است، چون هر عضو تازه ظرفیت هم اضافه میکند، اما مدیریت و امنیت آن سختتر است.
مدل کلاینت-سرور و کاربردهای نظیربهنظیر در سرفصل رسمی وزارت علوم برای این درس آمدهاند و در کتاب کوروس و راس در فصل لایهی کاربرد بررسی میشوند.
انواع شبکه بر اساس مالکیت و دسترسی
- شبکهی عمومی (Public): هر کسی میتواند به آن وصل شود؛ مثل اینترنت یا وایفای عمومی.
- شبکهی خصوصی (Private): متعلق به یک شخص یا سازمان است و فقط کاربران مجاز به آن دسترسی دارند؛ مثل شبکهی داخلی یک شرکت.
- اینترانت (Intranet): شبکهی خصوصی یک سازمان که از همان پروتکلها و فناوریهای اینترنت، مثل وب و ایمیل، استفاده میکند ولی فقط برای کارکنان همان سازمان در دسترس است.
- اکسترانت (Extranet): بخشی از اینترانت که برای افراد مشخصی بیرون از سازمان، مثل تأمینکنندگان یا مشتریان، باز میشود.
- شبکهی خصوصی مجازی (VPN): یک اتصال رمزنگاریشده روی شبکهی عمومی که به کاربر دورکار اجازه میدهد طوری به شبکهی خصوصی سازمان وصل شود که انگار داخل آن است.
از نظر حوزه جغرافیایی تحت پوشش یا همان گستردگی جفرافیایی
- شبکههای شخصی PAN (Personal Area Network): شبکهای از اتصال بیسیم اجزا یک کامپیوتر مانند موس، صفحه کلید، پرینتر و ... به کامپیوتر را PAN مینامند
- شبکههای محلی LAN (Local Area Network): شبکههای LAN در فواصل جغرافیایی کم نظیر اتاق، یک ساختمان یا چندین مجتمع ساختمانی کنار هم ایجاد میشود و مالکیت خصوصی دارند. در این نوع شبکهها تعداد کامپیوترها کم، هزینه ایجاد شبکه پایین، مدیریت شبکه ساده و به تجهیزات سخت افزاری کمی نیاز دارند. به دلیل گستردگی جغرافیایی کم در این نوع شبکهها نرخ ارسال اطلاعات بالا و نرخ خطا ارسال داده کم است
- شبکههای شهری MAN (Metropolitan Area Network): شبکههایی که گسترگی جغرافیایی در حد یک شهر دارند.
- شبکههای گسترده WAN (Wide Area Network): شبکههای WAN از اتصال شبکههای LAN به یکدیگر ایجاد میشوند و از نظر گستردگی جغرافیایی وسیع و در حد یک کشور و یا قاره هستند و مالکیت خصوصی ندارند (به جز Intranetها که شبکههایی هستند که از پروتکلها و برنامههای کاربردی اینترنت استفاده میکنند و توسط یک کمپانی برای هدف خاصی ایجاد میشوند). در شبکههای WAN تعداد کامپیوترها زیاد، هزینه ایجاد بالا، مدیریت شبکه پیچیده و به تجهیزات بیشتری نسبت به LAN نیاز است
- شبکههای سراسری GAN (Global Area Network):شبکهای که کامپیوترها و اجزای کامپیوتری سراسر زمین را به یکدیگر مرتبط میکند. اینترنت نوعی GAN است. شبکههای WAN میتوانند گستردگی جغرافیایی در حد یک شهر بزرگ، یک کشور و یا یک قاره داشته باشند ولی GAN گستردگی در حد کره زمین دارد
اتصال شبکه های محلی، گسترده و کلان شهری به یکدیگر و به اینترنت جهانی
شبکه شخصی (PAN) چیست؟
شبکهی شخصی یا PAN (Personal Area Network) کوچکترین نوع شبکه است و دستگاههای یک نفر را در فاصلهی چند متری به هم وصل میکند؛ مثل اتصال گوشی به هدفون و ساعت هوشمند یا اتصال لپتاپ به موس و صفحهکلید بیسیم. این اتصال ممکن است بیسیم (بلوتوث یا مادون قرمز) یا سیمی (کابل USB) باشد. PAN معمولاً مدیریت جداگانهای لازم ندارد و از طریق یکی از دستگاهها، مثلاً گوشی، به شبکههای بزرگتر و اینترنت وصل میشود.
اینترنتورک (Internetwork) چیست؟
وقتی دو یا چند شبکهی جدا، حتی با فناوریهای متفاوت، با روتر یا دروازه به هم وصل شوند و مثل یک شبکهی بزرگ کار کنند، به مجموعهی آنها اینترنتورک یا شبکهی بههمپیوسته میگویند. پروتکل IP در لایهی شبکه دقیقاً برای همین کار طراحی شده است. بزرگترین و شناختهشدهترین اینترنتورک دنیا خود اینترنت است.
مقایسه شبکههای PAN، LAN، MAN و WAN
| نوع شبکه | گسترهی جغرافیایی | مالکیت | نمونه |
|---|---|---|---|
| PAN | چند متر، اطراف یک نفر | شخصی | گوشی، هدفون و ساعت هوشمند |
| LAN | یک اتاق، یک ساختمان یا چند ساختمان کنار هم | خصوصی | شبکهی یک دفتر یا خوابگاه |
| MAN | در حد یک شهر | معمولاً شرکتهای مخابراتی یا سازمانهای شهری | شبکهی فیبر نوری یک شهر |
| WAN | یک کشور یا قاره | زیرساخت آن معمولاً متعلق به شرکتهای مخابراتی است | شبکهی شعبههای یک بانک در سراسر کشور |
هرچه گسترهی شبکه بیشتر شود، معمولاً هزینهی راهاندازی و پیچیدگی مدیریت بالاتر میرود و تأخیر و احتمال خطا هم بیشتر میشود.
ساختار لایهای شبکه و معماری شبکه
در شبکه های کامپیوتری تعامل نودها با هم در یک محیط بسیار پیچیده صورت میگیرد، در دنیای شبکه نودهایی که میخواهند با هم ارتباط برقرار کنند نه مکان شون یکی است و نه زبان شون، در واقع اینترنت یک سیستم فوق العاده پیچیده است که از اجزای مختلفی تشکیل شده : صدها برنامه کاربردی و پروتکل، انواع مختلف سیستمهای انتهایی، سوئیچهای بسته و رسانههای انتقال. با استفاده از ساختار لایه ای یا همان لایه ای کردن پروتکلها میتوانیم این شبکه گسترده را سازماندهی کنیم، ساختار لایه ای اجازه میدهد تا روی بخش کاملا مشخصی از یک سیستم بزرگ و پیچیده تمرکز کنیم و فقط همان بخش را مورد بررسی قرار دهیم، پیمانهای کردن یک سیستم بزرگ باعث ساده تر شدن پیاده سازی یا تغییر سرویس های هر لایه میشود
به همین علت و به منظور ایجاد ساختاری مناسب در پروتکلهای شبکه، طراحان شبکه پروتکلها و همچنین سخت افزارها و نرم افزارهایی که این پروتکلها را پیاده سازی میکنند را به صورت مجموعهای از چند لایه پیاده سازی میکنند.
به بیانی دیگر جهت کاهش پیچیدگی شبکه و افزایش انعطاف پذیری آن در مقابل تغییرات احتمالی، عملیات یک شبکه به صورت لایههای مختلفی تقسیم بندی میگردد، بطوری که هر لایه بر روی لایه دیگری قرار دارد و هر لایه با لایههای پایین و بالای خودش در ارتباط است، هر لایه شبکه وظایف خاص خودش را بر عهده دارد و از لایه های دیگر مستقل میباشد، در مدل لایهای شبکه، هر لایه از سرویسهای لایه پایینی خود استفاده میکند و به لایه بالایی خودش سرویس میدهد.
مزایای ساختار لایه ای شبکه های کامپیوتری
- ساده تر شدن پیاده سازی
- مدیریت راحتتر شبکه
- انعطاف در پیاده سازی
- جا به جا کردن یک لایه با یک لایه دیگر بصورت راحتتر
- عوض کردن نحوه پیاده سازی سرویسهای داخلی یک لایه بدون آنکه هیچ تغییری در کل سیستم ایجاد شود
- عیب یابی راحتتر
- مقیاس پذیری بیشتر شبکه
- افزایش ویژگیهای تخصصی به هر لایه در صورتیکه هر لایه به خوبی تعریف شده باشد
گفتیم که برای پیاده سازی شبکه پروتکلهای شبکه را به لایه های مختلفی تقسیم میکنیم، حال شاید برای شما سوال پیش آید که اصلا پروتکل چیست؟
پروتکل چیست؟
به مجموعه گفتگو دو لایه متناظر در شبکه برای انجام کارشان پروتکل میگویند، در واقع دو لایه نظیر نظیر برای انجام درست وظایف شون باید بین هم اطلاعاتی رد و بدل کنند که این کار را با اضافه کردن اطلاعاتی به دادهای که از لایه بالاتر میگیرند انجام میدهند، به این اطلاعات هدر و تریلر یا protocol overhead میگویند.
معایب تقسیم بندی پروتکلها به لایه های مختلف
درست است که لایهای کردن شبکه (Network Layering) مزایای زیادی دارد اما سربار (overhead) سیستم را افزایش میدهد، منظور از سربار اطلاعاتی است که علیرغم آنکه جز داده اصلی قلمداد نمیشود ولی برای اینکه شبکه بدرستی فعالیت کند ارسال آنها الزامی است (مانند دادههای لازم برای کنترل خطا و یا Protocol overheadهایی که هر لایه به بسته ها اضافه میکند)، بدیهی است که هر چه سربار سیستم کمتر باشد از ظرفیت لینکهای ارتباطی بصورت موثرتری استفاده میشود.
معماری شبکه (Network Architecture)
به مجموعه لایهها و پروتکلهای موجود در هر لایه معماری شبکه گفته میشود، برای تشریح معماری شبکه های کامپیوتری از نظر تئوری دو مدل مرجع وجود دارد که هر کدام از آنها لایه بندی های متفاوتی را پیشنهاد میکند
- مدل مرجع OSI
- مدل TCP/IP
مدل OSI
در اواخر دهه 1970 موسسته بین المللی استاندارد (ISO) پیشنهاد کرد که شبکه های کامپیوتری در هفت لایه سازماندهی شود و نام این مدل را OSI یا ارتباط سیستمهای باز گذاشت (Open Systems Interconnection). مدل OSI یک ساختار لایه ای برای طراحی شبکههایی است که مخابره دیتا بین انواع سیستمهای کامپیوتری را امکان پذیر مینمایند. مدل OSI از 7 لایه مجزا ولی مرتبط ساخته شده و هر لایه حاوی بخشی از فرایند جابهجایی اطلاعات در یک شبکه است. هنگامی که دیتا از هاست A به هاست B میرود، ممکن است از تعدادی زیادی گرده میانی (معمولا سوئیچ و روتر) عبور کند، غالبا این گرههای میانی فقط 3 لایه اول مدل OSI را در بر میگیرند. طراحان در ایجاد مدل OSI فرایند انتقال دیتا را به عمده ترین المانهای آن تجزیه کردهاند، آنها تعیین کردند که چه عملیاتی در شبکه به هم مرتبط میباشند و سپس آن عملیات مرتبط را به صورت یک لایه در آوردهاند، لذا هر لایه خانوادهای از عملیات را شامل میشود که متفاوت با خانواده عملیات سایر لایهها میباشد. در یک ماشین هر لایه از سرویسهای لایه زیراش استفاده میکند و به لایه بالاترش سرویس میدهد. در زیر وظایف 7 لایه مدل مرجع OSI را بررسی میکنیم.
1. لایه فیزیکی
o لایه فیزیکی عملیات لازم برای جابهجایی دنبالهای از بیتها روی یک محیط انتقال فیزیکی را در بر میگیرد، در واقع این لایه مسئول جابهجایی بیتها از یک گره به گره بعدی است. این لایه شامل مشخصههای الکتریکی و مکانیکی رابط و محیط انتقال است. این لایه عملیاتی را تعریف میکند که وسائل فیزیکی و رابطها برای جابهجایی دنباله بیتها باید انجام دهند
2. لایه دیتالینک
o لایه فیزیکی که صرفا اطلاعات را منتقل میکند به کمک لایه دیتالینک به یک لینک ارتباطی قابل اطمینان تبدیل میشود و به این ترتیب لایه شبکه، لایه فیزیکی را بدون خطا خواهد دید. لایه دیتالینک مسئول جابهجایی فریمها از یک گره به گره بعدی است.
3. لایه شبکه
o لایه شبکه مسئول جابهجایی بستههای لایه شبکه موسوم به دیتاگرام از یک میزبان به میزبان دیگر است و ممکن است که این میزبانها به شبکههای مختلفی متصل شده باشند. در میزبان مبدا، پروتکل لایه انتقال (TCP یا UDP) قطعههای لایه انتقال را به همراه آدرس مقصد مورد نظر به لایه شبکه تحویل میدهد. سرویسی که لایه شبکه ارائه میدهد تحویل دیتاگرامها به لایه انتقال میزبان مقصد است.
4. لایه انتقال
o لایه انتقال مسئول رساندن پیامهای لایه کاربرد به سیستمهای انتهایی را بر عهده دارد. در اینترنت دو پروتکل انتقال داده به نامهای TCP و UDP وجود دارد که هر دو میتوانند این وظیفه را انجام دهند. پروتکل TCP یک سرویس اتصال گرا در اختیار برنامههای کاربردی قرار میدهد، که این سرویس علاوه بر عمل کنترل جریان (هماهنگ کردن سرعت فرستنده و گیرنده) تحویل کامل و بدون عیب و نقص پیامهای لایه کاربرد به سمت مقابل را نیز تضمین میکند. TCP ساز و کار کنترل ازدحام نیز دارد، یعنی در شرایطی که شبکه شلوغ است فرستنده را وادار میکند تا نرخ ارسال خود را کاهش دهد و باعث بهتر شدن اوضاع شبکه شود. پروتکل UDP یک سرویس نامتصل است در اختیار برنامههای کاربردی قرار میدهد. UDP پروتکلی بسیار ساده است که هیچ گونه ساز و کاری برای کنترل جریان، کنترل ازدحام و انتقال داده قابل اطمینان ندارد.
5. لایه نشست
o وقتی دو طرف A و B میخواهند با هم صحبت کنند، یک نشست (Session) یا سناریوی ملاقات برایشان تعریف میکنیم، این لایه این نشست را ایجاد میکند و نگه میدارد و در نهایت end میکند، همچنین مدیریت این نشست با این لایه است. مثلا اگر ما داریم یک فایل 100 مگا بایتی را دانلود میکنیم، اگر 70 مگ آن را دانلود کردیم و ارتباط مان قطع شد، دفعه بعد که دوباره خواستیم دانلود کنیم مجبور نباشیم که از اول دانلود کنیم و بتوانیم از همان جایی که ارتباطمان قطع شده بود ادامه دهیم، مدیریت این مکالمه و اینکه تبادل داده تا کجا پیش رفته است را این لایه انجام میدهد
6. لایه نمایش
o زمانی که مدل OSI تعریف میشده فرمت واژگان یک کامپیوتر با یک کامپیوتر دیگر میتوانسته خیلی متفاوت باشد، بعنوان مثال در برخی از کامپیوترها اندازه word ها 16 بیتی بوده و در برخی دیگر 14 بیتی. وظیفه لایه نمایش فراهم آوردن سرویسهایی است که به برنامههای کاربردی در حال ارتباط اجازه دهد تا مفهوم دادههای مبادله شده را تفسیر کنند، در واقع لایه نمایش ساختار و معنای اطلاعات جابهجا شده بین دو کامپیوتر را تعیین میکند. این سرویسها عبارتاند از : فشرده سازی داده و رمزنگاری داده و توصیف داده که به کمک آن دیگر نیازی نیست برنامههای کاربردی نگران فرمت داخلی دادهها که ممکن است از یک کامپیوتر به کامپیوتر دیگر متفاوت باشد، باشند.
7. لایه کاربرد
o لایه کاربرد به کاربر، انسان یا نرم افزار امکان دسترسی به شبکه را میدهد. لایه کاربرد رابطی برای کاربر فراهم میکند و سرویسهایی مانند email، دسترسی به فایلها از راه دور و ... را در اختیار کاربر میگذارد، در واقع لایه کاربرد جایی است که برنامههای کاربردی شبکه و پروتکلهای لایه کاربرد قرار دارند، پروتکلهایی نظیر HTTP (پروتکل درخواست و تحویل صفحات وب)، SMTP (پروتکل انتقال پیامهای ایمیل) و FTP (پروتکل انتقال فایل بین دو سیستم انتهایی)
TCP چیست؟
لایه انتقال TCP (Transmission Control Protocol) یک پروتکل اتصال گرا (connection oriented) است، به این معنی که قبل از انتقال داده، ارتباط میان دو دستگاه را برقرار کرده و آن را در طول فرآیند انتقال حفظ میکند. برای برقراری ارتباط بین دو دستگاه، TCP از روشی به نام handshake سه طرفه استفاده می کند:
به عنوان مثال، برای خواندن این مقاله در دستگاه خود، دستگاه شما ابتدا پیامی به سرور کنکور کامپیوتر ارسال کرد که SYN (همگام سازی شماره دنباله) نام داشت. سپس سرور کنکور کامپیوتر یک پیام تأیید به نام SYN-ACK ارسال میکند. هنگامی که دستگاه شما SYN-ACK را از سرور دریافت می کند، یک پیام تأیید ACK را ارسال می کند که اتصال را برقرار می کند. هنگامی که یک اتصال TCP بین دو دستگاه برقرار می شود، پروتکل تضمین می کند که تمام داده ها منتقل می شوند.
بیاید دوباره به مثال خودمون برگردیم، زمانیکه دست دادن سه طرفه میان دستگاه شما و سرور کنکور کامپیوتر کامل شد، سرور کنکور کامپیوتر میتواند شروع به ارسال دادههایی کند که مرورگر وب دستگاه شما برای ارائه مقاله به آن نیاز دارد.
همه دستگاهها چه سمت سرور و چه سمت کلاینت، داده ها را قبل از ارسال از طریق اینترنت به بستههای کوچک تقسیم کرده و سپس بسته ها در طرف دیگر مونتاژ میشوند. بنابراین وقتی سرور کنکور کامپیوتر، تصاویر و سایر کدهای این مقاله را قبل از ارسال به دستگاه شما به بسته های کوچکی از داده ها تقسیم کرده و سپس دستگاه شما آن بستهها را در فایلها و تصاویری که برای ارائه این مقاله نیاز دارد، جمعآوری میکند.
لایه انتقالTCP تضمین میکند که همه بسته ها به دستگاه شما می رسند و اگر بستههایی در طول مسیر گم شوند، لایه TCP دستگاه شما به سرور اطلاع میدهد که دادهای از دست رفته تا سرور بتواند آن بستهها را مجدداً ارسال کند.
هنگامی که دستگاه شما تمام دادههای مورد نیاز برای ارائه مقاله را دریافت کرد، لایه TCP به طور خودکار ارتباط بین دو دستگاه را با روشی شبیه به دست دادن سه طرفه با استفاده از بسته های FIN و ACK قطع می کند.
UDP چیست؟
لایه انتقال UDP یا User Datagram Protocol یکی دیگر از پروتکل های اصلی موجود در فضای اینترنت است. ساختار لایهUDP به نسبت لایه TCP ساده تر است اما به اندازه TCP برای انتقال دادهها قابل اعتماد نیست. UDP برای موقعیتهایی کاربرد دارد که سرعت در آنها نقش اساسی و تعیین کنندهای دارد مانند ویدیو یا صوت زنده و بازیهای آنلاین
UDP یک پروتکل بدون اتصال است، به این معنی که مانند TCP از قبل اتصال برقرار نمی کند. همچنین UDP تضمین نمی کند که همه داده ها کامل و به درستی انتقال یابند و اگر بخشی از آن در طول مسیر گم شود اهمیتی ندارد. به همین دلیل است که UDP به پروتکل "آتش و فراموش کردن" معروف است.
یک مثال ساده برای بیان تفاوت UDP با TCP آن است که TCP مانند مکالمه بین دو نفر است. شخص A از شخص B میخواهد که با یکدیگر صحبت کند و شخص B استقبال و قبول میکند. سپس شخص A موافقت کرده و هر دو شروع به صحبت میکنند.
اما UDP بیشتر شبیه یک معترض بیرون با یک بلندگو است. هرکسی که به معترض توجه دارد بیشتر به حرفهای او گوش میدهد اما هیچ تضمینی وجود ندارد که همه ساکنان منطقه صدای معترض را بشنوند و یا حتی گوش دهند.
تفاوت TCP با UDP
در جدول زیر به برخی از تفاوتهای میان TCP و UDP اشاره شده است.
| UDP | TCP |
|---|---|
| غیرقابل اعتماد است و تحویل دادهها به مقصد را تضمین نمیکند. | قابل اعتماد است و تحویل دادهها به روتر مقصد را تضمین میکند. |
| این پروتکل تنها با استفاده از مکانیسم Checksum میتواند خطا را تشخیص دهد و اصلاح خطا برایش اهمیتی ندارد. | این پروتکل مکانیسم گستردهای برای بررسی خطا ارائه میدهد چرا که از قابلیتهای همچون کنترل جریان و تایید دریافت دادهها در مقصد استفاده میکند. |
| هیچ توالی در پروتکل UDP وجود ندارد. اگر توالی هم در انتقال نیاز باشد در لایه برنامه مدیریت خواهد شد. | توالی دادهها یکی از ویژگیهای پروتکل TCP است و به این معنی است که بستهها باید به همان ترتیبی که ارسال شدهآند به مقصد یا دریافت کننده برسند. |
| UDP از TCP سریعتر، سادهتر و کارآمدتر است. | سرعت TCP به نسبت UDP کندتر است |
| بستههای گم شده را مجدد ارسال نمیکند. | امکان ارسال مجدد بستههای گم شده وجود دارد. |
| طول هدر : 8 بایت | طول هدر : 20 تا 60 بایت |
| DNS, DHCP, TFTP, SNMP, RIP, and VoIP | HTTP, HTTPs, FTP, SMTP |
| سربار خیلی کمی دارد. | سربار کمی دارد اما نسبت به UDP سربار بیشتری دارد. |
بررسی درس شبکه های کامپیوتری در کنکور ارشد و دکتری کامپیوتر و آی تی
از کنکور ارشد ۱۴۰۶ دروس مورد آزمون و ضرایب آنها در تمامی گرایشهای کنکور ارشد کامپیوتر یکسان است. دروس و ضرایب این آزمون در جدول زیر آمده است:
دروس و ضرایب کنکور ارشد مهندسی کامپیوتر ۱۴۰۶ (همهی گرایشها)
| گروه درسی | دروس این گروه (تعداد سؤال) | تعداد سؤال | ضریب |
|---|---|---|---|
| زبان | زبان عمومی و تخصصی (انگلیسی) | ۲۵ | ۱ |
| ریاضیات | ریاضیات گسسته (۷)، آمار و احتمال مهندسی (۶)، جبر خطی (۷) | ۲۰ | ۲ |
| دروس تخصصی | مبانی کامپیوتر و برنامهسازی (۵)، مدار منطقیآموزش مدار منطقی به زبان ساده - بررسی مدار منطقی و انواع آن امروزه درک صحیحی از مدارهای منطقی برای هر مهندس برق و کامپیوتر ضروری است. این مدارها عنصر اصلی کامپیوترها و بسیاری از وسایل الکترونیکی اطراف ما هستند، در این صفحه به بررسی و آموزش مدار منطقی پرداخته شده است (۵)، معماری کامپیوتر آموزش جامع معماری کامپیوتر در مهندسی کامپیوتر، معماری کامپیوتر مجموعهای از قوانین و روشهایی است که به چگونگی طراحی، کارکرد، سازماندهی و پیاده سازی (ساخت) سیستمهای کامپیوتری میپردازد، در این صفحه به بررسی و آموزش کامل معماری کامپیوتر پرداخته شده است (۵)، ساختمان دادهآموزش ساختمان داده و الگوریتم هر ساختمان داده یک نوع فرمت ذخیرهسازی و مدیریت دادهها در کامپیوتر است، که امکان دسترسی و اصلاح کارآمد آن دادهها را برای یکسری از الگوریتمها و کاربردها فراهم میکند، در این صفحه به بررسی و آموزش ساختمان داده و الگوریتم پرداخته شده است (۵)، طراحی الگوریتمآموزش طراحی الگوریتم به زبان ساده درس طراحی الگوریتم یکی از مهمترین و بنیادیترین دروس رشته کامپیوتر است. هدف از این درس، معرفی روشهای مختلف طراحی الگوریتمها برای حل مسائل گوناگون است، در این صفحه به معرفی و آموزش طراحی الگوریتم پرداخته شده است. (۵)، نظریه زبانها و ماشینها (۵)، سیستم عامل (۵)، هوش مصنوعی (۵) | ۴۰ | ۴ |
جمع: ۱۲ درس، ۸۵ سؤال، ۱۹۰ دقیقه. تعداد سؤالها و زمان آزمون تخمین ماست، چون کنکور ۱۴۰۶ هنوز برگزار نشده است.
درس شبکه های کامپیوتری از کنکور ۱۴۰۶ از کنکور ارشد کامپیوتر حذف شده و در این آزمون تستی از آن مطرح نمیشود. برای بررسی دروس و ضرایب کنکور ارشد کامپیوتر به صفحه دروس مورد آزمون در کنکور ارشد کامپیوتر و ضرایب آن مراجعه کنید.
جایگاه درس شبکه های کامپیوتری در آزمونهای دیگر:
- کنکور ارشد فناوری اطلاعات: جزو دروس تخصصی با ضریب ۴ است و طبق تخمین تیم کنکور کامپیوتر ۶ تست از آن مطرح میشود؛ البته این تعداد فقط تخمین است و ممکن است تعداد تست کمتری از این درس مطرح شود.
- کنکور دکتری مهندسی کامپیوتر: حالا یک آزمون برای همهی گرایشهاست و دروس آن همان دروس کنکور ارشد مهندسی کامپیوتر است؛ پس درس شبکه های کامپیوتری در آن نیست. داوطلب یک رتبه میگیرد و گرایش (مثلاً شبکه های کامپیوتری یا رایانش امن) را در انتخاب رشته انتخاب میکند.
- کنکور دکتری فناوری اطلاعات: دروس آن همان دروس کنکور ارشد فناوری اطلاعات است و شبکه های کامپیوتری یکی از دروس تخصصی آن است.
تنها تفاوت کنکور دکتری و کنکور ارشد مهندسی کامپیوتر در شرایط شرکت است: در کنکور ارشد مهندسی کامپیوتر هر داوطلبی با هر مدرک کارشناسی میتواند شرکت کند، اما در کنکور دکتری مهندسی کامپیوتر فقط دارندگان مدرک کارشناسی ارشد این رشتهها مجاز به شرکت هستند: تمامی گرایشهای مهندسی کامپیوتر، مهندسی و علم کامپیوتر، مهندسی فناوری اطلاعات، مهندسی برق، علوم کامپیوتر، علوم ریاضی، فیزیک، مهندسی صنایع و سیستمها، مهندسی مکانیک، مهندسی پزشکی، مهندسی عمران، مهندسی شیمی، مهندسی پلیمر، مهندسی معدن، مهندسی نفت و زمین و انرژی، مهندسی و علم مواد، مهندسی نساجی، مهندسی سیستمهای انرژی و مهندسی هوافضا.
برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد دروس کنکور دکتری کامپیوتر و آی تی به صفحهی تعداد سوالات و زمان پاسخ گویی به آنها در کنکور دکتری کامپیوتر و آی تی مراجعه کنید.
با توجه به تعداد تستی که از این درس در کنکور ارشد فناوری اطلاعات میآید میتوان گفت که این درس یکی از دروس مهم کنکور ارشد آی تی است.
دروس و ضرایب کنکور ارشد فناوری اطلاعات (آیتی) ۱۴۰۶
| گروه درسی | دروس این گروه (تعداد سؤال) | تعداد سؤال | ضریب |
|---|---|---|---|
| زبان | زبان عمومی و تخصصی (انگلیسی) | ۲۵ | ۱ |
| ریاضیات | ریاضیات گسسته (۱۰)، آمار و احتمال مهندسی (۱۰) | ۲۰ | ۲ |
| دروس تخصصی | مبانی کامپیوتر و برنامهسازی (۶)، ساختمان داده (۵)، طراحی الگوریتم (۵)، سیستم عامل (۶)، شبکههای کامپیوتری (۶)، پایگاه داده (۶)، هوش مصنوعی (۶) | ۴۰ | ۴ |
جمع: ۱۰ درس، ۸۵ سؤال، ۲۰۰ دقیقه. تعداد سؤالها و زمان آزمون تخمین ماست، چون کنکور ۱۴۰۶ هنوز برگزار نشده است.
فیلم های آموزشی درس شبکه های کامپیوتری
از آن جایی که درس شبکه های کامپیوتری از جمله دروس مهم در کنکور ارشد فناوری اطلاعات و همین طور درسی مهم برای افرادی است که میخواهند کارهای پژوهشی و آکادمیک انجام دهند، و با توجه به اینکه متاسفانه در دانشگاهها سر فصلی که وزارت علوم برای کنکور اعلام کرده بطور کامل تدریس نشده و مباحث تدریس شده نیز بصورت کنکوری و صفر تا صد نیستند ودانشجویان توانایی حل تستهای کنکور درس شبکه های کامپیوتری را پیدا نمیکنند بر آن شدیم تا مجموعه ای کامل از ویدیهای آموزشی درس شبکه های کامپیوتری را برای شما دانشجویان گرامی گردآوری کنیم.
این ویدیوها همگی با بیانی ساده و شامل آموزش 0 تا 100 مباحث شبکه های کامپیوتری هستند.
نظر برخی از رتبه های برتر کنکور ارشد کامپیوتر و آی تی در مورد کیفیت فیلمها
در فیلم های شبکه های کامپیوتری مطالب بسیار پایهای و از 0 تا 100 و با تمامی جزییات ممکن آموزش داده میشود و دانشجویانی که حتی این درس را پاس نکردهاند کاملا متوجه همه مطالب خواهند شد، دانشجویان عزیز میتوانند برای تهیه فیلم شبکه های کامپیوتری به تیم پشتیبانی پیام بدهند
آی دی تلگرام تیم پشتیبانی: @konkurcomputer_admin
شماره تماس پشتیبانی: 09378555200
معرفی دوره درس و حل تست و سوالات شبکه های کامپیوتری
متاسفانه در اکثر دانشگاههای کشور چندین مشکل در ارائه این درس وجود دارد، مشکل اول این است که در دانشگاهها سر فصلی که وزارت علوم برای دانشگاه و همین طور کنکور اعلام کرده بطور کامل تدریس داده نمیشود و یا اگر درس داده میشود بصورت روان و به نحوی که همه دانشجویان به سادگی متوجه شوند درس داده نمیشود، که اتفاقا اکثر سوالات در آزمونهای مختلف نیز از همین مباحث است. مشکل دوم این است که همان مباحثی هم که تدریس میشود بصورت 0 تا 100 و با جزییات زیاد و بصورت کنکوری تدریس داده نمیشود و بنابراین دانشجویان توانایی حل سوال و تست را پیدا نمیکنند. آموزش درس شبکه های کامپیوتری بصورت 0 تا 100 است و تمامی مطالب از ساده به سخت گفته شده اند و تمامی دانشجویان کشور چه آن هایی که حتی رشته کامپیوتر نبوده اند و چه دانشجویان قوی دانشگاه های شریف و تهران و ... میتوانند بهره زیادی از فیلم شبکه های کامپیوتری ببرند.
از نگاه دانشجویان، قدرت بیان فوق العاده استاد رضوی و پوشش ۱۰۰ درصدی تمامی سرفصلها، نکات و تستها، ویدیوهای درس شبکه های کامپیوتری را به بهترین ویدیو آموزشی کشور در درس شبکه تبدیل کرده است. در حال حاضر فیلم آموزش شبکه های کامپیوتری استاد رضوی پرطرفدارترین و پرفروشترین فیلم اموزشی شبکه های کامپیوتری کشور است و هر سال بیش از ۶۰۰۰ نفر این فیلم را تهیه میکنند، آموزش شبکه های کامپیوتری به زبان ساده و صفر تا صد دلیل محبوبیت آموزش شبکه است.
در فیلم درس شبکه های کامپیوتری تمامی سرفصلهای وزارت علوم پوشش داده شده است و نکات تمامی کتاب مرجع شبکههای کامپیوتری بصورت روان و قابل فهم توضیح داده شده است، فیلم درس شبکه های کامپیوتری نه تنها برای دانشجویان رشته کامپیوتر و داوطلبان کنکور ارشد و دکتری آی تی (فناوری اطلاعات) مفید است بلکه برای تمامی کسانیکه به دنبال این هستند که مبانی شبکه را بصورت عمیق و مفهومی بفهمند مناسب است.
متاسفانه کتاب حل تست و سوال مناسبی در درس شبکه های کامپیوتری وجود ندارد و حتما نیاز است که علاوه بر فیلم درس فیلم های نکته و تست شبکه را نیز تهیه کنید، آنقدر کتابهای موجود بیکیفیت و قدیمی هستند که بعنوان یک نمونه میتوان به مورد زیر اشاره کرد:
- تمامی کتاب های کنکوری شبکه از لایه های پایین به بالا درس داده اند در صورتی که 10 سالی میشود که در دانشگاه های برتر از لایه های بالا به پایین تدریس میشود و در کنکور نیز لایه های بالا بسیار پر اهمیت تر شده
- سالهاست که لایه فیزیکی از کنکور حذف شده است در صورتیکه تقریبا اکثر کتابهای موجود هنوز این فصل را در کتابشان دارند
- تقریبا اکثر تست های کنکور ارشد و دکتری در هیچ کتابی حل نشده است و به همین دلیل یکی از دغدغه های همیشه داوطلبان آزمونها نبود کتاب تست مناسب در درس شبکه است
فیلم های نکته و تست شبکه های کامپیوتری بی همتا هستند و به جرات میتوان گفت که این فیلم ها همانندی ندارند. برای اینکه بتوانید درصد بالایی در درس شبکه های کامپیوتری کسب کنید حتما باید با دقت کافی این فیلم ها را بررسی کنید. در نکته و تست شبکه های کامپیوتری حدود 330 تست کنکور ارشد کامپیوتر و آی تی و همین طور کنکور دکتری بطور کامل بررسی شده است، همین طور تمامی تمرینات مهم کتاب های رفرنس نظیر کراس و راس حل شده است. در این فیلم تمامی مطالب چندین بار مرور و همه مطالب دسته بندی شده است. با مشاهده فیلم درس و نکته و تست شبکه نیازی به تهیه هیچ منبع دیگری ندارید و نه تنها در کنکور ارشد میتوانید به تمامی تست ها پاسخ دهید بلکه درک عمیقی از شبکه های کامپیوتری پیدا خواهید کرد.

رامین رضوی
RAMIN RAZAVI
ایشان تا قبل از سال 94 بصورت حضوری در شهر تهران و بصورت پروازی در شهرهای مشهد، شیراز، اصفهان، گرگان و ... برای کنکور مقطع ارشد و دکتری تدریس میکردهاند، سپس در سال 94 با توجه به درخواستهای مکررِ شهرهای دیگر برای برگزاری کلاسهای آمادگی کنکور ارشد و دکتری تصمیم گرفت در جهت رفع کمبود امکانات آموزشی در شهرهای کوچک، برای اولین بار در کشور اقدام به برگزاری دورههای آموزشی آنلاین کند که ماحصل آن برقراری عدالت آموزشی طی این سالها و شرکت بیش از 24000 دانشپژوه در کلاسهای آنلاین ایشان و برگزاری 267 دوره آنلاین توسط ایشان بوده است.
در حال حاضر بیش از 90 درصد از رتبههای برتر کنکور ارشد کامپیوتر و آیتی هر سال از دانشجویان استاد رضوی هستند که این درصد موفقیت نه تنها در رشته کامپیوتر بلکه در هیچ رشته دیگری وجود نداشته است.
سرفصلهای دوره شبکههای کامپیوتری
برای درس شبکههای کامپیوتری دو فیلم زیر وجود دارد: فیلم درس شبکههای کامپیوتری فیلم حل تست سوالات شبکههای کامپیوتری
تخفیف تا ۲۰ آبان
تخفیف تا ۲۰ آبان
در زیر سرفصلهای دوره شبکههای کامپیوتری با جزئیات آورده شده است، در زیر مشخص شده است که فیلم آموزش شبکههای کامپیوتری و همین طور حل تست شبکههای کامپیوتری چند جلسه است و هر جلسه چند ساعت است و شامل چه بخشها و مباحثی است:
-
بخش 1
1:40'مفاهیم اولیه شبکه (تعریف پهنا باند، نرخ بیت، بهرهوری، گذردهی)
-
بخش 2
2:00'انواع موجها - تبدیل سیگنالهای آنالوگ به دیجیتال - تعریف شبکه، شبکههای کامپیوتری چگونه شکل گرفت؟
-
بخش 3
1:35'Hub - repeater - ساختار سلسه مراتبی شبکههای مخابراتی چگونه شکل گرفت؟
-
بخش 1
1:40'تعریف multiplexing - دستهبندی شبکهها از منظر توپولوژی - دستهبندی شبکهها از منظر تکنولوژی انتقال - دستهبندی شبکهها از منظر گستردگی جغرافیایی - تعریف اندکی از اینترنت
-
بخش 2
2:05'تعریف ISP Access Network - اینترنت چیست؟ - هدف از ایجاد شبکه
-
بخش 3
1:05'معماری لایهایی شبکه، مزایای معماری لایهایی - تعریف پروتکل
-
بخش 4
1:45'مدلهای لایهایی شبکه: OSI و TCP/IP - ارتباط بین لایهها (تعریف سوکت و Interface)
-
بخش 5
00:35'چرا سه لایه پایین در همه نود ها Run می شوند؟ - تعریف Routing و Forwarding
-
بخش 1
1:50'ساختار یک روتر - تعاریف کنترل جریان، کنترل خطا
-
بخش 2
1:55'کنترل جریان در TCP لایه انتقال - کنترل ازدحام - سرویسهای اتصال گرا (Connection Oriented) و بدون اتصال (Connection less) - سرویسهای Reliable و Unreliable - وظایف لایههای TCP/IP
-
بخش 3
1:10'ادامه وظایف لایههای TCP/IP - وظایف لایهها مدل OSI - مقایسه بین TCP/IP و OSI
-
بخش 4
1:50'سرویسهای Connection Oriented و Connection less لایه شبکه (توضیح بیشتر) - توضیح اندکی در مورد شبکههای Packet-Switch و Circuit-Switch
-
بخش 1
00:55'شکستن بستهها در شبکه، در لایه انتقال (Segmentation) و در لایه شبکه (Fragmentation) - MTU و MSS - Segmentation & Reassembly - مشخصههای سوکت UDP مشخصههای سوکت TCP
-
بخش 2
1:05'مزایا و معایب شکستن بستهها - Fragmentation
-
بخش 3
1:30'Fragmentation، مزایا و معایب - سوالات مهم و مفهومی
-
بخش 4
1:40'کارت شبکه (Card Network Interface) -Hub, Repeater, Bridge, Router, Switch - پروتکل ARP
-
بخش 1
2:00'انواع ترافیکی که هاستها در شبکه تولید می کنند - انواع Multiplexing ( FDM ,WDM ,TDM)
-
بخش 2
2:30'Circuit Switching - Packet Switching - انواع تاخیر در شبکهها
-
بخش 1
1:45'چرا Virtual Circuit ایجاد شد؟ - خواص Virtual Circuit - بررسی پارامترهای کیفیت سرویس
-
بخش 2
1:35'بررسی پارامترهای کیفیت سرویس (گذردهی ، تاخیر) - محاسبه تاخیر ارسال p بسته در شبکه Packet Switch - محاسبه تاخیر ارسال p بسته در شبکه Circuit Switch
-
بخش 3
1:35'تاخیر صف - شدت ترافیک - شروع فصل 2: لایه کاربرد - معماری Client - Server - معماری P2P - چالشهای پیش روی P2P - تعریف Process - تعریف Socket
-
بخش 1
2:20'نیازهای Applicationها - ویژگیها و سرویسهای TCP - SSL - سرویسهای UDP - مقایسهی TCP و UDP - دستهبندی پروتکلهای لایه کاربرد
-
بخش 2
1:40'توضیح کامل DNS (علت به وجود آمدن، نحوهی کار DNS، الگوریتمهای جستجوی DNS، محاسبه تاخیرها ، ...)
-
بخش 3
1:00'توضیح HTTP (اتصال گذرا یا ماندگار و ارسال درخواستهای موازی یا سری)
-
بخش 4
2:00'ادامهی HTTP - فرمت پیامهای HTTP - پیام درخواست و پاسخ HTTP - Cookies
-
بخش 5
1:55'Web cache یا Proxy Server - پروتکل FTP
-
بخش 1
1:30'Electronic Mail - پروتکل SMTP - مقایسهی HTTP و SMTP - فرمت پیامهای نامه - پروتکل دسترسی نامه - پروتکل POP3 - IMAP - Web-Based E-Mail - توزیع فایل در P2P و Client-Server - BitTorrent
-
بخش 2
1:30'شروع فصل 3: لایه انتقال - مرور یکسری تعاریف (فرآیند، سوکت، مالتی پلکس و دی مالتی پلکس، ...) - نحوهی سرویس دهی پروتکلهای UDP و TCP به برنامهها - Welcoming Socket و Connection Socket - هدر UDP - فیلد Checksum در هدر UDP - چگونگی انتقال داده قابل اطمینان روی بسته نامطمئن - شروع به طراحی پروتکل Stop & Wait ( بیت تناوبی) - ورژن 1: rdt 1/0
-
بخش 3
00:50'ورژن 2 : rdt 2/0 - ورژن 3 :1 rdt 2/ - نیاز به فیلدهای Checksum و Sequence number
-
بخش 4
1:40'ورژن 4: rdt 2/2 - نیاز به داشتن Ack شمارهدار - ورژن5: rdt 3 - نیاز به داشتن تایمر در فرستنده - محاسبه بهرهوری S&W - تفاوت اصلی Go Back N (GBN) و Selective Repeat(SR) - نحوه کار GBN
-
بخش 5
00:15'ادامه توضیح GBN
-
بخش 6
00:40'نحوهی کار SR - شماره ترتیب لازم در روشهایGBN, SR, S&W - دلیل نیاز داشتن w+1 شماره ترتیب در GBN
-
بخش 1
1:50'توضیح بیشتر پروتکل TCP - هدر TCP - Seq# (عدد توالی) و Ack# (شماره Ack) - بررسی Time Out(T.O) و Time Out Interval (T.O.I) در TCP - چرا TCP بعد از هر بار T.O ،T.O.I را دو برابر می کند؟ - دریافت سه Ack تکراری در TCP - مدیریت اتصال TCP
-
بخش 2
1:55'مراحل برقراری اتصال در TCP - قطع اتصال در TCP - تخمین T.O.I - کنترل جریان و کنترل ازدحام در TCP
-
بخش 3
2:40'ادامهی کنترل ازدحام - Random early detection چیست؟ - 2 مدل الگوریتم کنترل ازدحام TCP : Taho و Reno و توضیح فازها - چگونه cwnd به صورت داینامیک تغییر میکند؟ - تعیین حد آستانه (ssthresh) - گذردهی در کنترل ازدحام نسخه ی Reno - مروری بر ATM (اهداف، سرآیند ATM، انواع مختلف سرویسها ، ... ) - توضیح سرویس ABR
-
بخش 1
00:55'بررسی مهمترین وظایف شبکه (Routing ,Forwarding ,Addressing, … ) - لایه شبکه چه سرویسهای می تواند ارائه دهد - برخی از معماریهای شبکه - مقایسه شبکههای مدار مجازی و دیتاگرام - توضیح شبکههای مدار مجازی (Virtual Circuit Network)
-
بخش 2
00:20'ادامه توضیح شبکه مدار مجازی
-
بخش 3
1:55'شبکههای دیتاگرام - آدرس IP - قاعده ی Longest prefix matching - بررسی ساختار روتر - وظایف Routing processor - سازه سوئیچینگ چه مدلهایی دارد؟ - سوئیچینگ از طریق باس - سوئیچینگ از طریق شبکههای میان ارتباطی - HOL یا Head of the line blocking چیست؟ - قالب دیتاگرام ها - توضیح Fragmentation - Fragmwnt offset
-
بخش 4
2:25'آدرس دهی Ipv4 - مفهوم Host ID و NetID - کلاسهای آدرس IP - Broadcast Address - زیر شبکه ( Subnet) - Subnet Mask و Network Mask - حل مثالهای تخصیص آدرس IP
-
بخش 1
1:35'ادامه حل مثالهای تخصیص آدرس IP - DHCP و نحوه کار آن
-
بخش 2
2:05'توضیح کامل NAT - مشکلات NAT - ICMP - فرمت و انواع پیامهای ICMP
-
بخش 1
1:50'Ipv6 و ویژگیهای آن - گذر از Ipv4 به Ipv6 - ایجاد امنیت در IP (پروتکل Ipsec) - شروع الگوریتمهای مسیریابی - Flooding - الگوریتم کوتاهترین مسیر (Dijkstra)
-
بخش 2
1:55'Distance Vector Routing یا DVR - مشکل Poisened Reverse - Link State Routing - مسیریابی سلسله مراتبی - مفهوم AS
-
بخش 3
00:40'ادامه مسیریابی سلسله مراتبی - الگوریتمهای مسیریابی درون AS و نحوه کار آنها
-
بخش 1
00:10'Flooding - مفهوم sink tree - مرور الگوریتم دایجسترا
-
بخش 2
00:50'مرور Distance Vector Routing یا DVR - مشکل Poisened Reverse - Link State Routing - الگوریتم OSPF
-
بخش 3
00:55'الگوریتم BGP - مفهوم و کاربرد AS-path
-
بخش 4
1:10'شروع فصل Data link layer - MAC چیست - روشهای دسترسی به کانال
-
بخش 5
1:15'پروتکل ALOHA - بررسی احتمال تصادم نداشتن - بهره وری ALOHA
-
بخش 6
1:25'Slotted ALOHA - مقایسهی Slotted ALOHA و ALOHA - پروتکل CSMA و نسخههای مختلف آن - مقایسه بهره وری پروتکلهای گفته شده - شرط تشخیص تصادم توسط فرستنده
-
بخش 1
1:20'مرور مطالب گفته شدهی فصل دیتالینک - حل تستهای کنکور: ALOHA و CSMA/CD
-
بخش 2
1:35'حل تستهای کنکور: Slotted ALOHA و ALOHA و Ethernet - بررسی بهره وری Slotted ALOHA در شرایط مختلف - رسیدن به Max efficiency
-
بخش 3
1:05'حل تستهای کنکور: Slotted ALOHA و ALOHA و Ethernet و CSMA/CD - شروع فصل کنترل - تصحیح خطا رو به جلو تصحیح خطا رو به عقب - فاصله همینگ - توازن زوج (Even parity) - بررسی روش توازن 2 بعدی
-
بخش 4
00:15'بررسی بیشتر همینگ
-
بخش 5
00:45'کدهای خطی - افزونگی کدهای خطی - CRC یا کدهای چند جملهایی - روش تولید کلید ارسال شده در فرستنده CRC - پیادهسازی CRC با شیفت رجیستر - احتمال loss شدن یا نشدن یک بسته در مسیر
-
بخش 6
1:45'حل تستهای کنکور و تالیفی مربوط به مفاهیم کنترل و تصحیح خطا
-
بخش 1
1:30'تعریف برخی مفاهیم شبکه (پهنا باند، نرخ بیت، بهره وری، گذردهی، ...) - مزایای معماری لایهایی شبکه - تعریف پروتکل - انواع Multiplexing ( TDM , FDM , WDM , CDM)
-
بخش 2
1:10'سوئیچینگ مداری یا Circuit Switching - packet switching - سوالات محاسبهی زمان انتقال یک فایل روی لینک - مقایسه سوئیچینگ مداری و سوئیچینگ بستهایی
-
بخش 3
1:30'انواع تاخیر در شبکهها - سوالات محاسبه تاخیر در شبکههای Circuit Switching و packet switching
-
بخش 4
1:05'سوالات محاسبه تاخیر در شبکههای Circuit Switching و packet switching - سوالات مربوط به تاخیر صف
-
بخش 5
2:20'محاسبه حداقل و حداکثر تاخیر - مقایسه زمان ارسال یک فایل در روشهای Circuit Switching و packet switching و Virtual circuit
-
بخش 1
1:15'چرا در شبکه نیاز به شکستن بستهها داریم - مفهومSegmentation & Reassembly - MSS و MTU - مزایا و معایب شکستن بستهها - مفهوم Fragmentation
-
بخش 2
1:10'شکستن بستهها و محاسبه تاخیر انتها به انتها
-
بخش 3
1:25'مفهوم Throughput - محاسبه حداقل گذردهی در شبکهها - حاصل ضرب پهنای باند در تاخیر انتشار
-
بخش 4
1:25'بررسی پارامترهای کیفیت سرویس - Error و Loss - محاسبه احتمال Loss شدن یا نشدن یک بسته در مسیر
-
بخش 1
1:20'ادامه حل سوال 36 فصل 1- توضیح کامل DNS - الگوریتمهای جستجوی DNS و محاسبه تاخیرها - توضیح پروتکل HTTP (اتصال گذرا یا ماندگار و درخواستهای سری یا موازی)
-
بخش 2
1:55'سوالات محاسبه تاخیر دریافت شیها از سرور - محاسبه زمان لازم برای دریافت یک صفحه وب از سرور
-
بخش 3
00:20'HTTP گذرا و ماندگار
-
بخش 4
1:30'محاسبه زمان لازم برای دریافت یک صفحه وب از سرور - HTTP گذرا و ماندگار با ارسال درخواستهای سری یا موازی
-
بخش 5
1:40'فرمت و انواع پیامها در HTTP - معنی کدهای وضعیت در پاسخ HTTP - مفهوم شدت ترافیک - مفهوم Caching و بررسی یک مثال - Proxy server
-
بخش 6
00:55'Proxy server - Cach server و محاسبهی Hit rate - Cookies - پروتکل FTP - پروتکل SMTP - توزیع فایل با دو روش Client- Server و P2P
-
بخش 1
1:05'سرویسهای لایه انتقال اینترنت (شبکههای TCP/IP) - ویژگیهای TCP - سرویسهای UDP - وقتی TCP هست چرا UDP؟ - پروتکل لایه کاربرد و انتقال به کار رفته در برخی از برنامههای شبکه - ایجاد امنیت در TCP
-
بخش 2
00:55'سوالات مقایسه پروتکلهای TCP و UDP - توضیح نحوه برقراری ارتباط مشتری و سرویسدهنده در یک برنامه TCP (مفهوم Connection Socket و Welcoming Socket) - هدر UDP - محاسبه فیلد Checksum در UDP
-
بخش 3
1:00'طراحی پروتکل S&W و محاسبه بهرهوری آن - تفاوت اصلی Go back N و Selective Repeat - نحوه کار GBN - نحوهی کار SR - فرستنده SR و گیرنده SR - شماره ترتیبهای لازم در روشهای GBN , SR و S & W - بهرهوری S&W وقتی خطا نداریم
-
بخش 4
1:15'بهرهوری GBN و SR وقتی خطا نداریم - بهرهوری GBN و SR و S & W وقتی خطا داریم - سوالات محاسبه بهرهوری در حالات مختلف پروتکلها
-
بخش 1
1:05'محاسبه بهرهوری در حالات مختلف پروتکلها - محاسبه حداقل اندازه مورد نیاز برای دستیابی به کارایی بهینه
-
بخش 2
00:30'محاسبه بهرهوری در حالات مختلف پروتکلها
-
بخش 3
00:50'محاسبه حداکثر نرخ ارسال موثر
-
بخش 4
1:30'محاسبه حداکثر کارایی - بررسی شماره ترتیبهای ممکن در پروتکل GBN - محاسبه تعداد بستههای ارسالی برای گیرنده و تعداد Ack دریافتی در حالتهای مختلف - محاسبه کمترین میزان بافرمورد نیاز در گیرنده
-
بخش 5
1:00'پروتکل TCP - توضیح هدر TCP - عدد توالی (Seq#) و شماره Ack (Ack#) - ارسال مجدد در TCP - مدیریت اتصال TCP (توضیح دیاگرام برقراری و قطع اتصال در TCP در سمت کلاینت و سرور)
-
بخش 1
1:15'محاسبه شماره ترتیب در بستههای ارسالی و شماره تصدیق پیامهای Ack
-
بخش 2
1:30'بررسی Statr diagram قطع و وصل اتصال
-
بخش 3
1:35'مراحل تخمین T.O.I (به دست آوردن Estimated RTT , Sample RTT , Dev RTT) - سوالات مربوط به T.O.I - بررسی Time Out - Taho و Reno - محاسبه Sstresh
-
بخش 1
1:10'بررسی دیاگرام حالت تغییر فازها در Reno و Taho
-
بخش 2
1:30'گذردهی در کنترل ازدحام نسخهی رنو - افزایش جمعی در فازSlow start - افزایش جمعی - کاهش ضربی در فاز Slow start - محاسبه اندازه پنجره ازدحام و پنجره ارسال
-
بخش 3
1:45'محاسبه اندازه پنجره ازدحام و Sstresh - محاسبه تعداد بستههای ارسالی در مدلهای Taho و Reno - محاسبه زمان ارسال یک فایل هنگامی که بعضی بستهها loss می شوند
-
بخش 1
00:30'محاسبه زمان ارسال کل بسته (در حالتهای مختلف رابطهی بین RTT و S/R)
-
بخش 2
00:50'محاسبه زمان ارسال کل بسته (در حالتهای مختلف رابطهی بین RTT و S/R)
-
بخش 3
00:10'محاسبه زمان ارسال کل بسته (در حالتهای مختلف رابطهی بین RTT و S/R)
-
بخش 4
1:45'همگرایی در الگوریتم AIMD ( افزایش جمعی - کاهش ضربی) - محاسبه نرخ از دست رفتن بستهها - مزیت و عیب API بایت گرا نسبت به API بستهگرا - توضیح سرویس ABR - بررسی RM cell ها - کنترل ازدحام در ATM - شروع فصل 4 : لایه شبکه - آدرسدهی Ipv4 - Host ID و Net ID - Network Mask - Broadcast Address
-
بخش 5
00:15'تعریف زیرشبکه
-
بخش 6
1:25'سوالات تخصیص آدرس IP و تقسیمبندی فضای آدرسدهی - آدرسدهی CIDR (Classless Inter domain Routing) - به دست آوردن رنج آدرس IP های اختصاص داده شده - قائده ی انطباق طولانی ترین پیشوند (Longest prefix matching)
-
بخش 7
00:30'سوالات تخصیص آدرس IP
-
بخش 8
1:20'سوالات تخصیص آدرس IP و تقسیمبندی فضای آدرسدهی
-
بخش 9
1:20'به دست آوردن رنج آدرس IP های پوشش داده شده - کشیدن درخت Forwarding table ها
-
بخش 1
1:10'به دست آوردن محدوده آدرسهای IP یک زیر شبکه - تقسیم فضای آدرسدهی - به دست آوردن گام بعدی یا Next Hop با توجه به Forwarding Table یک روتر - فضای آدرس بلا استفاده
-
بخش 2
2:00'به دست آوردن رنج آدرس IP های پوشش داده شده - قائده ی انطباق طولانیترین پیشوند - به دست آوردن تعداد زیر شبکهها - توضیح شبکه مدار مجازی و شبکه دیتاگرام - مراحل تشکیل یک مدار مجازی
-
بخش 3
1:10'شمارهی VC یا VC# در شبکه مدار مجازی - جدول مسیریابی روترها در شبکه مدار مجازی - درون یک روتر چه چیزهایی وجود دارد؟ - ظایف Routing Processor
-
بخش 1
1:00'حل سوال 262 مربوط به زیر شبکه - ادامه ساختار روتر - سازه سوئیچینگ چه مدلهایی دارد؟ - سوئیچینگ از طریق حافظه، باس و شبکه میان ارتباطی - الگوریتمهای مدیریت فعال صف - مشکل Head of line blocking یا HOL
-
بخش 2
1:25'اتلاف بستهها در پورتهای خروجی روترها - محاسبه حداکثر تاخیر بستهها - Slot های زمانی پورتهای روتر - قالب دیتاگرامها و هدر IP - قطعه قطعه کردن بستههای IP یا Fragmentation - آفست قطعهسازی (Fragment offset)
-
بخش 3
00:15'قطعه قطعه کردن بستههای IP
-
بخش 4
1:30'قطعه قطعه کردن بستههای IP - به دست آوردن مقادیر Fragment offset - توضیح پروتکل DHCP - NAT(Network Address Translation) - مشکلاتNAT - NIC - Hub , Repeater , Bridge , Switch و Router - نحوه کار پروتکل ARP
-
بخش 5
1:10'پروتکل ARP - تعداد میزبانهای پشت NAT - پروتکل ICMP - انواع پیامها در ICMP - پیام ping - آدرس دهی Ipv6 - گذر از Ipv4 به Ipv6 - ایجاد امنیت در IP با پروتکل Ipsec - شروع الگوریتمهای مسیریابی - الگوریتمهای متمرکز و غیرمتمرکز
-
بخش 1
1:20'نحوه کار الگوریتم کوتاهترین مسیر (Dijkstra) - Sink tree Flooding
-
بخش 2
1:40'نحوه کار Distance Vector Routing یا DVR - بردار مسافت - همگرایی یا Convergence در DVR - مشکل poisend Reverse - link State Routing و گامهای آن - مرتبهی link State Routing - link State Packet - مقایسه بین الگورتیمهای بردار فاصله و حالت پیوند - نوشتن مدخلهای جدول مسافت در روترها
-
بخش 3
1:55'مشکل poisend Reverse و رسیدن شبکه به حالت پایدار - به دست آوردن فرمولی برای حل سوالات poisend Reverse
-
بخش 1
00:40'الگوریتم مسیریابی بردار فاصله و به دست آوردن جدول مسیریابی روترها - مسیریابی سلسله مراتبی - مفهوم AS - الگوریتمهای مسیریابی درون AS ( RIP , OSPF , IS-IS ) و برون AS
-
بخش 2
1:05'پروتکل RIP و به روز رسانی جدولهای مسیریابی - OSPF و ویژگیهای آن - پروتکل BGP - eBGP و iBGP - مفهوم AS-Path - کاربردهای AS-Path - انتخاب مسیر در BGP - فرآیند مسیریابی Hot potato
-
بخش 3
00:45'حل چند سوال پوششی از الگوریتمهای مسیریابی درون AS و برون AS و تشکیل AS-path و Forwarding Table روترها
-
بخش 1
1:20'مرور مطالب گفته شدهی فصل دیتالینک - حل تستهای کنکور: ALOHA و CSMA/CD
-
بخش 2
1:35'حل تستهای کنکور: Slotted ALOHA و ALOHA و Ethernet - بررسی بهره وری Slotted ALOHA در شرایط مختلف - رسیدن به Max efficiency
-
بخش 3
1:05'حل تستهای کنکور: Slotted ALOHA و ALOHA و Ethernet و CSMA/CD - شروع فصل کنترل - تصحیح خطا رو به جلو تصحیح خطا رو به عقب - فاصله همینگ - توازن زوج (Even parity) - بررسی روش توازن 2 بعدی
-
بخش 4
00:15'بررسی بیشتر همینگ
-
بخش 5
00:45'کدهای خطی - افزونگی کدهای خطی - CRC یا کدهای چند جملهایی - روش تولید کلید ارسال شده در فرستنده CRC - پیادهسازی CRC با شیفت رجیستر - احتمال loss شدن یا نشدن یک بسته در مسیر
-
بخش 6
1:45'حل تستهای کنکور و تالیفی مربوط به مفاهیم کنترل و تصحیح خطا
پی دی اف درس شبکههای کامپیوتری
هر فیلمی که از تیم کنکور کامپیوتر و کافه تدریس تهیه کنید، چه فیلم درس شبکههای کامپیوتری و چه فیلم نکته و تست آن، پیدیاف همان فیلم در داشبورد شما در سایت کافه تدریس قرار میگیرد. میتوانید مستقیم از این پیدیاف استفاده کنید یا آن را پرینت بگیرید و هنگام دیدن فیلمها، نکتههای مهم را هایلایت کنید و کنار جزوه یادداشت بنویسید. برای خلاصهنویسی و مرور زمانبندیشدهی همین نکتهها هم میتوانید از پلتفرم مرور و خلاصهنویسی کنکور کامپیوتر کمک بگیرید.
بهترین منبع برای درس شبکه های کامپیوتری چیست؟
یکی از دغدغه هایی که تمامی داوطلبان کنکور ارشد آی تی با آن مواجه هستند این است که نمیدانند چه کتابی را برای درس شبکه های کامپیوتری تهیه کنند که کامل باشد و آنها را از منابع دیگر بی نیاز کند، کتاب شبکه های کامپیوتری رویکرد بالا به پایین کراس و راس که انتشارات نص آن را بصورت خوبی ترجمه کرده است، کتاب خوبی برای دوران دانشگاه است ولی متاسفانه با خواندن این کتاب نمی توان مطمئن بود که میتوان یه اکثر سوالات کنکور ارشد آی تی پاسخ داد و دلیل این امر این است که این کتاب، یک کتاب مرجع است و در این کتاب، تست ای وجود ندارد حال آنکه چیزی که برای داوطلبان کنکور مهم است این هست که بتوانند تست های سال های گذشته را کار کنند و در نهایت بتوانند تست های کنکور را پاسخ دهند، بنابراین اگر به دنبال آشنایی و یادگیری شبکه هستید کتاب کراس و راس کتاب بسیار مناسبی است اما اگر داوطلب کنکور ارشد آی تی یا دکتری کامپیوتر و آی تی هستید و به دنبال کتاب تستی مناسبی برای شبکه هستید متاسفانه کتاب تستی مناسبی در این درس در کشور وجود ندارد. جالب است که بدانید حدودا از سال 90 طراحان کنکور دیگر از لایه فیزیکی سوال نمی دهند و اهمیت لایه های بالا بیشتر شده است و همین طور در دانشگاه های معتبر کشور سال ها است که درس شبکه بصورت بالا به پایین تدریس میشود حال آنکه تمامی کتاب های کنکوری موجود از لایه پایین به بالا درس داده اند که این امر بسیار بد و غیر حرفه ای است. به همین علت به دانشجویان توصیه میشود که اگر میتوانند فیلم های درس و نکته و تست درس شبکه های کامپیوتری را تهیه کنند
پروتکل در شبکه یعنی چه؟
پروتکل مجموعهای از قواعد است که مشخص میکند دو دستگاه، یا دو لایهی متناظر در شبکه، پیامها را با چه قالبی، به چه ترتیبی و با چه واکنشی رد و بدل کنند. هر لایهی شبکه پروتکلهای خودش را دارد؛ مثلاً HTTP و DNS در لایهی کاربرد، TCP و UDP در لایهی انتقال و IP در لایهی شبکه کار میکنند. بدون پروتکل مشترک، دستگاههای سازندههای مختلف نمیتوانستند حرف هم را بفهمند.
چند تست از درس شبکه های کامپیوتری در کنکور ارشد کامپیوتر و آی تی مطرح می شود؟
از کنکور ۱۴۰۶ درس شبکه های کامپیوتری از کنکور ارشد کامپیوتر حذف شده است و در این آزمون تستی از آن مطرح نمیشود، اما در کنکور ارشد آی تی ۶ تست (طبق تخمین ما) با ضریب ۴ از درس شبکه مطرح میشود.
آیا درس شبکه های کامپیوتری در کنکور دکتری کامپیوتر و آی تی هست؟
در کنکور دکتری مهندسی کامپیوتر خیر. این آزمون یک آزمون واحد برای همهی گرایشهاست، دروسش همان دروس کنکور ارشد مهندسی کامپیوتر است که شبکه در آن نیست و گرایش (مثلاً شبکههای کامپیوتری یا رایانش امن) در انتخاب رشته انتخاب میشود. اما در کنکور دکتری فناوری اطلاعات، که دروسش همان دروس کنکور ارشد آیتی است، شبکه های کامپیوتری یکی از دروس تخصصی است.
آیا همراه با فیلم های شبکه جزوه هم داده میشود؟
بله تمام دانشجویانی که کلاس آنلاین شرکت میکنند و یا فیلم های شبکه های کامپیوتری را دریافت میکنند جزوات مربوط به فیلم ها را هم دریافت میکنند. نحوه مطالعه تمام دروسی که فیلم آن را دارید به این صورت است که جزوه دروس را باید پرینت بگیرید و هنگامی که فیلم را مشاهده میکنید هم زمان نکات مهم را هایلایت کنید و همین طور اگر نیاز است حاشیه نویسی انجام دهید، حاشیه نویسی شما باید بگونه ای باشد که از دفعات بعدی فقط جزوه تان را مطالعه کنید و دیگر فیلم ها را تماشا نکنید در واقع این حاشیه نویسی باید به نحوی باشد که خواندن جزوه در دفعات بعدی معادل نگاه کردن فیلم باشد
تفاوت شبکه LAN و WAN چیست؟
LAN یا شبکهی محلی در محدودهی کوچکی مثل یک ساختمان ایجاد میشود، مالکیت خصوصی دارد، تعداد دستگاهها و هزینهاش کم است و سرعت بالا و خطای کمی دارد. WAN یا شبکهی گسترده از اتصال چند LAN در گسترهی یک کشور یا قاره ساخته میشود، زیرساختش معمولاً متعلق به شرکتهای مخابراتی است و هزینه، پیچیدگی و تأخیر بیشتری دارد. اینترنت از بههمپیوستن تعداد بسیار زیادی LAN و WAN ساخته شده است.
درس شبکه های کامپیوتری در کنکور ارشد کامپیوتر و آی تی چقدر اهمیت دارد؟
از کنکور ۱۴۰۶ درس شبکه های کامپیوتری در کنکور ارشد کامپیوتر مطرح نمیشود، اما در کنکور ارشد آی تی درس بسیار مهمی است و ۶ تست (طبق تخمین ما) با ضریب ۴ از آن مطرح میشود.
فرق هاب، سوئیچ و روتر چیست؟
هاب در لایهی فیزیکی کار میکند و هر دادهای را به همهی پورتهایش میفرستد. سوئیچ در لایهی پیوند داده کار میکند، آدرس MAC مقصد را میخواند و داده را فقط به پورت همان دستگاه در شبکهی محلی میفرستد. روتر در لایهی شبکه کار میکند، با آدرس IP بهترین مسیر را انتخاب میکند و شبکههای مختلف را به هم و به اینترنت وصل میکند. امروزه هاب تقریباً کنار گذاشته شده است.
فیلمهای رایگان
شبکههای کامپیوتری جلسه 1
شبکههای کامپیوتری جلسه 2
شبکههای کامپیوتری جلسه 3
شبکههای کامپیوتری جلسه 4
شبکههای کامپیوتری جلسه 5
شبکههای کامپیوتری جلسه 6
شبکههای کامپیوتری جلسه 7
شبکههای کامپیوتری جلسه 8
حل تست شبکه جلسه 1
حل تست شبکه جلسه 2
حل تست شبکه جلسه 3
حل تست شبکه جلسه 4
حل تست شبکه جلسه 5
حل تست شبکه جلسه 6
حل تست شبکه جلسه 7
حل تست شبکه جلسه 8
سیستم عامل جلسه 1
سیستم عامل جلسه 2
سیستم عامل جلسه 3
سیستم عامل جلسه 4
سیستم عامل جلسه 1 نکته و تست
سیستم عامل جلسه 2 نکته و تست
بررسی سوالات سیستم عامل کنکور ارشد کامپیوتر 1403
حل تشریحی سیستم عامل کنکور ارشد کامپیوتر 1403
حل تشریحی سیستم عامل کنکور ارشد آیتی 1403
حل تشریحی الکترونیک دیجیتال کنکور ارشد کامپیوتر 1404
الکترونیک دیجیتال جلسه 1
الکترونیک دیجیتال جلسه 2
الکترونیک دیجیتال جلسه 3
الکترونیک دیجیتال جلسه 4
نکته و تست الکترونیک دیجیتال جلسه 1
پاسخ تشریحی الکترونیک دیجیتال 1403
فیلم ساختمان داده جلسه 1
فیلم ساختمان داده جلسه 2
فیلم ساختمان داده جلسه 3
فیلم ساختمان داده جلسه 4
فیلم ساختمان داده جلسه 5
فیلم ساختمان داده جلسه 6
فیلم ساختمان داده جلسه 7
فیلم ساختمان داده جلسه 8
حل تست ساختمان و الگوریتم جلسه 1
حل تست ساختمان و الگوریتم جلسه 2
حل تست ساختمان و الگوریتم جلسه 3
ساختمان داده و طراحی الگوریتم کامپیوتر 1403
ساختمان داده و طراحی الگوریتم آیتی 1403
حل تست ساختمان و الگوریتم جلسه 4
انواع پیمایشهای درخت
نحوه ساخت درخت BST
آموزش درخت B-Tree
بررسی مرتبه ساخت هیپ
آموزش مرتب سازی سریع
آموزش شبکه شار
حل سوالات ساختمان ارشد کامپیوتر 99
حل ساختمان ارشد 95 بخش 1
حل ساختمان ارشد 95 بخش 2
طراحی الگوریتم جلسه 1
طراحی الگوریتم جلسه 2
طراحی الگوریتم جلسه 3
طراحی الگوریتم جلسه 4
طراحی الگوریتم جلسه 5
طراحی الگوریتم جلسه 6
ساختمان داده و الگوریتم آیتی 1403
هوش مصنوعی جلسه 1
هوش مصنوعی جلسه 2
هوش مصنوعی جلسه 3
هوش مصنوعی جلسه 4
نکته و تست هوش مصنوعی جلسه 1
جواب تشریحی هوش مصنوعی کنکور ارشد کامپیوتر 1403
پاسخ تشریحی مدار منطقی کنکور ارشد کامپیوتر 1404
مدار منطقی جلسه 1
مدار منطقی جلسه 2
مدار منطقی جلسه 3
مدار منطقی جلسه 4
مدار منطقی جلسه 5
مدار منطقی جلسه 6
حل تست مدار منطقی جلسه 1
حل تست مدار منطقی جلسه 2
حل تست مدار منطقی جلسه 3
پاسخ تشریحی مدار منطقی کنکور ارشد کامپیوتر 1403
پاسخ تشریحی مدار منطقی کنکور ارشد کامپیوتر 1402
حل سوالات مدار منطقی کنکور ارشد کامپیوتر 99
حل سوالات مدار منطقی کنکور ارشد کامپیوتر 98
حل سوالات مدار منطقی کنکور ارشد کامپیوتر 97
پاسخ تشریحی معماری کامپیوتر کنکور ارشد کامپیوتر 1404
تست های معماری کامپیوتر کنکور ارشد کامپیوتر 1403
تست های معماری کامپیوتر کنکور ارشد کامپیوتر 1402
معماری کامپیوتر جلسه 1
معماری کامپیوتر جلسه 2
معماری کامپیوتر جلسه 3
معماری کامپیوتر جلسه 4
معماری کامپیوتر جلسه 5
معماری کامپیوتر جلسه 6
معماری کامپیوتر جلسه 7
معماری کامپیوتر جلسه 8
معماری کامپیوتر جلسه 9
معماری کامپیوتر جلسه 10
بررسی الگوریتمهای ضرب
پایپلاین در کامپیوتر
حل تست معماری جلسه 1
حل تست معماری جلسه 2
حل تست معماری جلسه 3
حل سوالات ارشد کامپیوتر 99
حل سوالات معماری ارشد آی تی 96
حل تستهای دکتری کامپیوتر 96
حل تستهای ارشد کامپیوتر 95
ریاضی گسسته جلسه 1
ریاضی گسسته جلسه 2
ریاضی گسسته جلسه 3
ریاضی گسسته جلسه 4
ریاضی گسسته جلسه 5
ریاضی گسسته جلسه 6
ریاضی گسسته جلسه 7
حل سوالات گسسته جلسه 1
حل سوالات گسسته جلسه 2
حل سوالات گسسته ارشد کامپیوتر 99
پایگاه داده جلسه 1
پایگاه داده جلسه 2
پایگاه داده جلسه 3
پایگاه داده جلسه 4
پایگاه داده جلسه 5
نکته و تست پایگاه داده جلسه 1
حل تشریحی پایگاه داده کنکور ارشد آیتی 1404
حل تشریحی پایگاه داده کنکور ارشد کامپیوتر 1404
حل تشریحی نظریه زبان ها و ماشین ها کنکور ارشد کامپیوتر 1404
نظریه زبان جلسه 1
نظریه زبان جلسه 2
نظریه زبان جلسه 3
نظریه زبان جلسه 4
حل تشریحی نظریه زبان ها و ماشین ها کنکور ارشد کامپیوتر 1403
همچنین هر گونه سوالی در مورد کلاسهای آنلاین کنکور کامپیوتر و یا تهیه فیلمها و یا رزرو مشاوره تک جلسهای تلفنی با استاد رضوی دارید میتوانید به طرق زیر از تیم پشتیبانی بپرسید:
آی دی تلگرام تیم پشتیبانی: konkurcomputer_admin@
تماس با پشتیبانی: 09378555200






